داروهای ضد روان پریشی را بیشتر بشناسیم

داروهای ضد روان پریشی یا آنتی سایکوتیک‌ها عمدتا برای کاهش علائم سایکوز توسط روانپزشک تجویز می‌شوند و برای درمان اختلالات روانی نیز کاربرد دارند. داروهای ضد روان پریشی به دو دسته داروهای نسل اول و نسل دوم تقسیم می‌شوند که داروهای نسل دوم نسبت به نسل اول منجر به عوارض جنسی، عضلانی و حرکتی کمتری می‌شوند اما امکان افزایش وزن با این داروها بیشتر است. اغلب این دسته داروها خاصیت درمانی نداشته و تنها شدت علائم را کاهش می‌دهند. به دلیل عوارض گوناگون داروهای آنتی سایکوتیک در دراز مدت، بیمار از خوردن آن‌ها امتناع کرده و نشانه‌های بیماری با شدت بیشتری عود می‌کند. بیماران دارای سایکوز (هذیان و توهم) علاوه بر دارو درمانی نیاز به روان درمانی و کسب مهارت‌هایی جهت حفظ کارکردهای خود در زندگی دارند. در ادامه به طور کامل داروهای ضد روان پریشی را توضیح خواهیم داد.

تماس با مشاور

داروهای ضد روان پریشی

داروهای ضد روان پریشی گروهی از داروها هستند که برای درمان بیماری‌های شدید روانی و سایر شرایط عاطفی و روانی مورد استفاده قرار می‌گیرند. به علاوه برای درمان سکسکه و کاهش درد در برخی روش‌های درمانی تجویز می‌شود.

روانپریشی (سایکوز) وضعیتی است که در آن بیمار ارتباطش با واقعیت را از دست می‌دهد. این حالت اغلب شامل توهم و هذیان است. در زمانی که توهم تجربه می‌شود معمولا بیمار صداهایی می‌شنود که در واقعیت وجود ندارد؛ که به آن توهم شنیداری گفته می‌شود. در حالی که هذیان‌های بیمار شامل باورها و احساساتی است که بر اساس واقعیت نبوده و اگر درباره این باورها با او صحبت کنید به شدت بر صحت آن‌ها پافشاری خواهد کرد.

داروهای ضد جنون بر انتقال دهنده‌های عصبی مانند دوپامین، نورآدرنالین و سروتونین در مغز تاثیر می‌گذارند. افزایش سطح این انتقال دهنده‌ها در مغز منجر به تغییرات شناختی می‌شود. تجویز دارو توسط روان پزشک به شکل قرص یا شربت صورت می‌گیرد و چند هفته زمان می‌برد تا اثرات این داروها مشخص گردد. 

برای اطلاع بیشتر در زمینه سایکوز کلیک کنید.

 

تاثیرات دارو های ضد روان پریشی

داروهای ضد روان پریشی، اختلالات روان پریشی مانند اسکیزوفرنی و افسردگی را درمان نمی‌کنند؛ اما اغلب در کاهش و کنترل بسیاری از علائم آن‌ها موثر هستند. این داروها باعث می‌شوند علائمی که در ذیل به آن‌ها اشاره کرده‌ایم کنترل و کاهش یافته تا فرد بتواند زندگی خود را با مشکلات کمتری سپری کند.

  • توهمات و هذیان‌ها مانند شنیدن صدا و یا هذیان شک و تردید
  • اضطراب و آشفتگی جدی (احساس تهدید)
  • گفتار نامفهوم و تفکر ناخودآگاه
  • گیجی
  • رفتار خشونت آمیز یا تهاجمی
  • شیدایی (انرژی خیلی زیاد که در اختلال دو قطبی بیشتر مشاهده می‌شود)

برای اطلاع از درمان اسکیزوفرنی کلیک کنید.

استفاده از داروهای ضد روان پریشی در انواع بیماری ها

اگر چه اسم این داروها ضد روان پریشی است، اما تنها برای این اختلالات استفاده نمی‌شود و کاربرد گسترده‌ای در درمان انواع بیماری‌ها دارد. بعضی از بیماری‌هایی که در درمان آن‌ها از داروهای ضد روان پریشی استفاده می‌شود شامل موارد زیر هستند.

  • اسکیزوفرنی(جنون جوانی)
  • اختلال اسکیزوافکتیو
  • برخی از انواع اختلالات دوقطبی
  • افسردگی حاد

بعضی از داروهای ضد روان پریش نیز ممکن است برای درمان اختلالات زیر استفاده شود.

  • اضطراب شدید (اما فقط در مقادیر بسیار کم)
  • مشکلات جسمی مانند سکته‌های مداوم، مشکلات تعادل و حالت تهوع (احساس درد)
  • مشکلات خواب
  • اختلال شخصیت مرزی
  • رفتارهای تکانشگری

برای شناخت بیشتر در زمینه اختلال شخصیت مرزی کلیک کنید.

انواع داروهای ضد روان پریشی و عوارض آن ها

داروهای ضد روان پریشی به دو دسته نسل اول و دوم تقسیم می‌شوند. هر دو نوع این داروها به خوبی عمل می‌کنند، اما تاثیر آن‌ها در شدت عوارض متفاوت است. 

داروهای نسل اول

هالوپریدول: این دارو بیشتر برای کاهش علائم اختلال اسکیزوفرنی، اختلال تورت و تیک‌های آوایی تجویز می‌شود و به صورت قطره، آمپول و قرص نیز موجود است. باید توجه داشته باشید که این دارو عوارض زیادی نیز با خود به همراه دارد.

برای آگاهی بیشتر در زمینه هالوپریدول کلیک کنید.

پرفنازین: بیشترین تاثیرات پرفنازین بر قسمت هیپوتالاموس مغز است و برای بیماری‌هایی مثل اسکیزوفرنی، اسکیزو افکتیو و اختلال دو قطبی تجویز می‌شود. این دارو به صورت قرص و آمپول نیز وجود دارد.

برای اطلاع بیشتر در زمینه داروی پرفنازین کلیک کنید.

تری فلوپرازین: به اشکال قرص و آمپول و برای کاهش علائم هذیان و توهم در اختلال اسکیزوفرنی و همچنین برای درمان اضطراب به کار می‌رود. توجه داشته باشید که مصرف طولانی مدت این دارو می‌تواند باعث اختلالات جدی مانند اختلال حرکتی شود.

برای آشنایی بیشتر در زمینه داروی تری فلوپرازین کلیک کنید.

همچنین سایر داروهای این نسل شامل داروهای دروپردیول، فلوفنازین، تیوریدازین، فلوپنتیکسول، پیموزایدتری، فلوپرازین، کلرپرومازین، تیوتیکسن و پرومتازین است. عوارض جانبی داروهای نسل اول شامل موارد زیر هستند.

  • خشکی مفاصل و لرزه در اندام‌ها
  • تفکر، درک و احساس آهسته و  کند
  • بی قراری
  • اختلال در عملکرد جنسی
  • دیسکینزی (کندی حرکتی و حرکات غیر ارادی)

داروهای نسل دوم

ریسپریدون: از جمله داروهای ضد روان پریشی نسل اول است که برای درمان اسکیزوفرنی در بزرگسالی و اوتیسم کودکی به شکل قرص و محلول خوراکی مورد استفاده قرار می‌گیرد. مهم‌ترین نقش این دارو این است که به ایجاد تعادل روانی در افراد کمک می‌کند.

برای شناخت بیشتر در زمینه ریسپریدون کلیک کنید.

الانزاپین: الانزاپین تنها به صورت قرص مصرف می‌شود و برای درمان اختلالات روانی از جمله اسکیزوفرنی و دوقطبی کاربرد دارد. همچنین با این دارو در کنار سایر داروها می‌تواند به درمان افسردگی کمک کند.

برای آگاهی بیشتر در زمینه داروی الانزاپین کلیک کنید.

قرص آریپیپرازول: این دارو در درمان علائم بیماری‌های روانی مانند اسکیزوفرنی، اختلال دوقطبی نوع یک و اختلالات طیف اوتیسم مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین این دارو برای جلوگیری از تغییرات خلق و خو و ایجاد ثبات عاطفی نیز کاربرد دارد.

برای اطلاع بیشتر در زمینه قرص آریپیپرازول کلیک کنید.

همچنین از دیگر داروهای نسل دوم می‌توان به بارنوتیل، زوتپین و کلوزاپین اشاره کرد. عوارض نسل دوم داروها به شرح زیر است.

  • خواب آلودگی و آرامش عمومی
  • افزایش وزن
  • اختلال عملکرد جنسی
  • افزایش خطر ابتلا به دیابت
  • لرزش در اندام‌ها (هنگامی که دوزهای بالا مصرف می‌شود)
  • دیسکینزی خفیف که می‌تواند در سینه‌ها و پاها و همچنین چهره ظاهر شود.

نکته: داروهای نسل دوم نسبت به نسل اول منجر به عوارض جنسی، عضلانی و حرکتی کمتری می‌شوند اما امکان افزایش وزن با این داروها بیشتر است. اگرچه این داروها عوارض جانبی دارند اما تحقیقات نشان داده اند که فواید مصرف آن‌ها از عوارضشان بیشتر است. اغلب بیماران به دلیل مشکلات جنسی که با همسر خود دارند مصرف داروها را ترک می‌کنند، برای بر طرف کردن این قبیل مشکلات بهتر است زوجین مشاوره جنسی دریافت کنند.

برای اطلاع بیشتر در زمینه مشاوره جنسی کلیک کنید.

 

تا چه زمانی باید به مصرف داروهای ضد روان پریشی ادامه داد؟

طول مدت مصرف بستگی زیادی به شرایط بیمار دارد. برای مثال بیمار اسکیزوفرنی که فقط دارای یکی از نشانه‌هاست، 25 درصد احتمال دارد که دوباره غیرعادی شود. بنابراین استفاده مداوم غیر ضروری است. اما در درمان اختلال دوقطبی که یک وضعیت مداوم است، درمان دارویی همچنان ادامه خواهد یافت.

اگر مصرف دارو قطع شود آن هم در زمانی که متخصص تشخیص به ادامه مصرف داده است؛ نشانه‌ها بازگشت خواهد کرد. معمولا بیماران بعد از مدتی معتقدند دیگر نیازی به مصرف نیست. در حالی که داروها تنها نشانه‌های بیماری را کاهش می‌دهند و برای آن که فرد در طولانی مدت عملکردی مطلوب داشته باشد؛ باید تحت نظر روانشناس و روانپزشک به صورت همزمان باشد. 

برای دریافت مشاوره در زمینه داروهای ضد جنون و ضد روان پریشی می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران

برای تماس با متخصص کلیک کنید