بیماری سرخک | نشانه ها،علائم، علل و درمان سرخک کودکان

سرخک کودکان چه نشانه‌هایی دارد؟ بیماری سرخک یکی از انواع بیماری‌ها است که ابتلا به آن برای نوزادان و افراد مسن می‌تواند خطرناک و کشنده باشد. با وجود تعدد روش‌های درمانی و واکسن‌های موجود همچنان در دنیا شاهد مرگ و میر ناشی از بیماری سرخک هستیم. این در حالی است که می‌توان با آموزش و آگاهی از راه‌های پیشگیری میزان ابتلا به این بیماری را به شدت کاهش داد، تا جایی که دیگر کسی از این بیماری فوت نکند. اما چه چیز‌هایی باعث می‌شود خطر ابتلا به سرخک بالا رود؟ چطور می‌توان از بروز آن جلوگیری نمود؟

تماس با مشاور 

 

بیماری سرخک در کودکان

سرخک نوعی بیماری ویروسی ویژه کودکان و بسیار خطرناک و گاهی کشنده است. امروزه با برنامه‌های واکسیناسیون که در کشورهای مختلف وجود دارد کودکان بسیار کمی به آن مبتلا می‌شوند. با این حال هنوز هم در سراسر جهان حدود 100 هزار نفر در سال در اثر این بیماری کشته می‌شوند که بیشتر آن‌ها زیر پنج سال سن دارند. هر فردی فقط یک بار به بیماری سرخک مبتلا می‌شود و بعد از بهبودی، در برابر سرخک ایمن خواهد بود.

 

نشانه‌های بیماری سرخک در کودکان

نشانه‌ها و علائم این بیماری حدود 10 تا 14 روز بعد از ورود ویروس به بدن خود را نشان می‌دهند. نشانه‌های سرخک عبارتند از:

  • راش؛ لکه‌های پوستی پهن و بزرگ که به تدریج و با شروع از سر، کل بدن را فرا می‌گیرد
  • لکه‌های کوچک به نام کوپلیک به رنگ سفید و با مرکز آبی سفید در داخل دهان
  • تب
  • سرفه خشک
  • آبریزش بینی
  • گلو درد
  • التهاب چشم‌ها

این علائم بسیار شبیه به نشانه‌های آبله مرغان هستند و یا در مواردی افراد کوچک‌ترین نشانه‌ها را دال بر وجود بیمای جدی می‌پندارند. پیشنهاد می‌شود در این مواقع به متخصص جهت تشخیص مراجعه نمایید. برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه آبله مرغان کلیک کنید.

 

راه‌های ابتلا به بیماری سرخک

به طوری کلی بیمای سرخک از طریق هوا قابل انتقال می‌باشد. از شایع‌ترین موارد انتقال می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

1. تماس با محیط‌های آلوده (برای مثال کودکان با تماس به سطوح آلوده و به دهان زدن دستشان باعث ابتلا به بیماری سرخک می‌شوند)

2. در تماس بودن با افراد بیمار

3. سرفه و عطسه

نکته: در محیطی که فرد بیمار حضور داشته ویروس سرخک می‌تواند برای چندین ساعت در آن جا بماند و افراد دیگر را حتی در صورتی که خود حضور نداشته باشد مبتلا نماید.

 

عوامل خطرساز در ابتلا به سرخک

عوامل خطر به شرایطی اطلاق می‌شود که در آن میزان خطر ابتلا به بیماری افزایش می‌یابد، بیماری سرخک در موارد زیر با احتمال بیشتری بروز پیدا می‌کنند:

_عدم واکسیناسیون

_سفر به مناطق با شیوع بالای بیماری سرخک

_کمبود ویتامین A در رژیم غذایی

 

مراحل و مدت زمان بیماری سرخک

بیماری سرخک دوره‌ی دو تا سه هفته‌ای را طی می‌کند. دوره‌های مختلف این بیماری را در ادامه شرح داده‌ایم:

1. دوره نهفتگی

حدود 10 تا 14 روز بعد از ورود ویروس به بدن هیچ نشانه‌ای از بیماری مشاهده نمی‌شود که به آن دوره نهفتگی گفته می‌شود.

2. دوره بروز نشانه‌ها

نشانه‌هایی از سرخک که با بیماری‌های دیگری مثل سرماخوردگی، آبله مرغان و سرخجه نیز ممکن است اشتباه گرفته شود در این دوره بروز پیدا می‌کنند. نشانه‌هایی مثل تب، سرفه، آبریزش بینی، گلو درد و التهاب چشم در این دوره ظاهر می‌شوند. این دوره از بیماری سرخک ممکن است دو یا سه روز طول بکشد. برای کسب اطلاعات بیشتر در زمینه سرخجه کلیک کنید.

3. دوره حاد بیماری

لکه‌های پوستی راش و کوپلیک که در قسمت نشانه‌ها به آن اشاره شد در این مرحله ظاهر می‌شود. لکه‌های پوستی از سر و صورت شروع می‌شوند و به تدریج تمام بدن را فرا می‌گیرند. نشانه‌های دیگر که در مرحله قبل ایجاد شده بودند نیز به تدریج تشدید می‌شوند. به طور مثال درجه تب بیشتر می‌شود و تا 41 درجه بالا می‌رود.

4. دوره مسری

دوره‌ای از بیماری که فرد می‌تواند دیگران را نیز به سرخک مبتلا کند دوره مسری نام دارد. دوره مسری هشت روز به طول می‌انجامد. از چهار روز قبل از شروع دوره حاد بیماری آغاز می‌شود و تا چهار روز بعد از شروع آن ادامه دارد.

 

عوارض جانبی بیماری سرخک

سرخک گاه عوارض جانبی با خود به همراه دارد. برخی از این عوارض به شرح زیر هستند:

_عفونت میکروبی گوش یکی از عوارض شایع در این بیماری است.

_التهاب حنجره و یا دیواره‌های داخلی عبور هوا در شش‌ها

_ذات الریه یکی دیگر از عوارض جانبی سرخک کودکان است که به خصوص در افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند رخ می‌دهد و گاه منجر به مرگ می‌شود.

_آنسفالیت که التهاب حاد مغزی است در موارد بسیار نادر بروز پیدا می‌کند.

_زایمان زودرس، کم وزنی نوزاد و مرگ مادر از عوارض سرخک در دوران بارداری است. به همین دلیل مادران در این دوران باید بسیار مراقب باشند.

 

پیشگیری از ابتلا به بیماری سرخک

از بیماری سرخک با اقداماتی می‌توان به سادگی پیشگیری کرد که به بررسی آن‌ها می‌پردازیم:

واکسیناسیون

کشورهای مختلف برنامه‌های واکسیناسیون برای پیشگیری از بیماری‌هایی از جمله سرخک تدوین کرده‌اند و والدین را به پیروی از آن برنامه تشویق یا اجبار می‌کنند. برنامه واکسیناسیون در ایران طی مدت زمانی از بدو تولد تا سنین نوجوانی انجام می‌شود. واکسن سرخک به همراه دو بیماری دیگر (سرخجه و اوریون) تزریق می‌شود. یک بار در سن 12 ماهگی و بار دیگر بین 4 تا 6 سالگی نوبت تزریق واکسن سرخک است.

در صورتی که شخصی از این سنین بدون دریافت واکسن عبور کرده باشد به ویژه اگر در خطر ابتلا به بیماری باشد با تزریق واکسن می‌تواند پیشگیری انجام دهد. در صورتی که سن کودک به برنامه واکسیناسیون نرسیده و در معرض خطر ابتلا قرار دارند، لازم است والدین آن‌ها درباره تزریق واکسن با پزشک و یا یک فرد متخصص مشورت کنند.

گلوبولین سروم ایمنی

پروتئین گلوبولین سرم ایمنی در زنان باردار، کودکان و افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند تزریق می‌شود. این پروتئین نوعی آنتی بادی است و در صورتی که شش روز بعد از ورود ویروس به بدن، تزریق شود از بروز بیماری جلوگیری می‌کند و یا نشانه‌های آن را به میزان زیادی کاهش می‌دهد.

قرنطینه

فرد مبتلا به سرخک به سادگی می‌تواند اطرافیان را نیز مبتلا کند. دور نگه داشتن دیگران از بیمار و رعایت شرایط ایمنی در تعامل با بیمار برای دور کردن خطر از دیگران ضروری است. افرادی که قبلا به بیماری سرخک مبتلا شده‌اند دیگر امکان ابتلا و به تبع آن نیاز به قرنطینه ندارند.

 

چرا کودکان و افراد مسن در خطر بیشتر ابتلا به سرخک هستند؟

سرخک به عنوان بیماری ویژه کودکان شناخته می‌شود اما در بزرگسالان نیز مشاهده می‌گردد. کودکان و افراد مسن دو گروهی هستند که سیستم ایمنی ضعیف تری نسبت به دیگران دارند و با شیوع بیماری خطر بیشتری آن‌ها را تهدید می‌کند. همچنین این دو گروه ممکن است به سن واکسیناسیون نرسیده باشند یا در زمانِ کودکی افراد مسن برنامه منظم واکسیناسیون وجود نداشته باشد.

 

درمان سرخک

نشانه‌های اولیه سرخک با بسیاری از بیماری‌ها مشترک است که خود نیاز به مراجعه به پزشک دارند. در صورت ظاهر شدن این نشانه‌ها بررسی سابقه واکسیناسیون نیز ممکن است لازم باشد. در صورت ظاهر شدن لکه‌های پوستی مراجعه به پزشک بسیار اهمیت دارد. این بیماری به دلیل ماهیت خطرناک و گاها کشنده‌ای که دارد هرگز نباید مورد خود درمانی قرار گیرد و لازم است حتما با متخصص مشورت شود. در کنار سلامت جسمی، سلامت روان نیز باید در نظر گرفته شود، طبق مشاهدات داشتن روحیه مناسب باعث بهبودی سریعتر خواهد شد. برای حفظ سلامت روانی می‌توان از تکنیک‌های روانشناسی و راهبردهای موجود در آن بهره برد. برای دریافت مشاوره تلفنی فردی از مشاوران مرکز هنر زندگی کلیک کنید.

داروهای مورد استفاده در درمان سرخک

برای پایین آوردن تب ناشی از سرخک می‌توان از داروهای بدون نسخه مانند ایبوپروفن، استامینوفن یا ناپروکسن استفاده کرد. توجه داشته‌باشید که نباید به کودکان و نوجوانان مبتلا آسپرین داد. آسپرین ممکن است باعث بروز سندروم ری شود. در صورت بروز عفونت گوش و ذات الریه پزشک آنتی بیوتیک تجویز می‌کند. کودکانی که دچار کمبود ویتامین A هستند بیشتر از سایرین به سرخک مبتلا می‌شوند. بنابراین یکی از روش‌های درمانی و کاهش نشانه‌ها مصرف ویتامین A است.

 

سؤالات متداول

غذاهای مفید برای درمان بیماری سرخک کدام‌اند؟

غذاهای با طبع سرد به کاهش نشانه‌ها کمک می‌کند. از خوردن غذاهای سرخ شده اجتناب کنید. همچنین خوردن روزانه‌ی یک لیوان دم کرده‌ی گل گاو زبان می‌تواند بسیار مفید باشد. برای کاهش خارش می‌توانید از شربت خاکشیر استفاده کنید.

علائم سرخک در بزرگسالان چیست؟

علائم سرخک در بزرگسالان شامل مواردی همچون راش، آبریزش بینی، سرفه، اسهال، گلو درد شدید و سرخی چشم می‌شود. علائم بعد از ده الی دوازده روز پس از ورود ویروس خود را نشان می‌دهند و اغلب تمام بدن فرد مبتلا پر از لکه‌های قرمز می‌شود.

برای دریافت مشاوره در زمینه بیماری های کودکان می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران

برای تماس با متخصص کلیک کنید