مراقبت های بعد از سزارین

زایمان کردن به واسطه عمل جراحی یا همان سزارین نیازمند مراقبت های به‌خصوصی است که به مادران کمک می‌کند تا سلامت خود را بعد از عمل مجدداً به دست بیاورند و بتوانند عوارض ناشی از بیهوشی و جراحی را کاهش دهند. از جمله این مراقبت‌ها می‌توان به مواردی نظیر کنترل خونریزی پس از زایمان و مراقبت از بخیه‌ها اشاره کرد. علاوه بر این موارد، مادران پس از زایمان سزارین نیازمند دریافت آموزش‌ها و مراقبت‌هایی در ارتباط با فرزندشان هستند تا با وجود دردهایی که احساس می‌کنند بتوانند عشق و محبت لازم را برای نوزاد خود فراهم کنند و محیطی سرشار از امنیت را برای او به وجود بیاورند. همچنین باید بدانید که نباید حمایت‌های روحی و روانی همسر و خانواده‌تان را نادیده بگیرید، آن‌ها با بودن در کنار شما به روند بهبودی‌تان کمک می‌کنند. ما در ادامه این مقاله به انواع مراقبت‌های مورد نیاز در این زمینه ها اشاره کرده‌ایم

شماره تماس با مشاوره روانشناسی

مراقبت های بعد از عمل سزارین در بیمارستان

مسئولیت یکسری از مراقبت‌های پس از زایمان در عمل سزارین به کادر درمان مربوط می‌شود. از جمله اقداماتی که باید در بیمارستان انجام شود می‌توان به تحت نظر قرار دادن سطح هشیاری، الگوی تنفس، تعداد ضربان قلب، کنترل وضعیت خونریزی و فشار خون مادر اشاره کرد. همچنین در مدت زمانی که در بیمارستان بستری هستید پرستاران وجود علائمی نظیر حالت تهوع، استفراغ، توانایی حرکت کردن و مشکلات ادراری را نیز دائم بررسی می‌کنند. زمانی که مادر از این جهات مشکلی نداشته باشد و خونریزی نیز با گذشت ساعات اولیه پس از زایمان کاهش یابد پزشک می‌تواند دستور ترخیص را برای مادر صادر کند.

برای اطلاع بیشتر در زمینه سزارین کلیک کنید.

مراقبت های بعد از عمل سزارین در منزل

مراقبت‌های لازم در منزل، حدودا سه هفته طول می‌کشد. با فراهم کردن محیطی آرام و دلنشین، زائو می‌تواند به تدریج به زندگی معمولی خود بازگردد. در دوران نقاهت بعد از زایمان سزارین باید نکاتی را در نظر داشت و آن‌ها را رعایت کرد تا این دوران به خوبی و بدون مشکلی بگذرد. در ادامه به برخی از نکات برای انجام کارهای مختلف اشاره کرده‌ایم.

1- شیر دادن به نوزاد پس از سزارین

بعد از عمل، از یک مشاور درباره روش‌های شیردهی بدون اینکه نوزاد روی شکم قرار بگیرد، اطلاعات کسب کنید. ساعت‌های اولیه شیردهی به نوزاد دارای اهمیت است و با وجود اینکه که شما در اثر داروهای مسکن و بیهوشی خواب آلودگی دارید باید سعی کنید به فرزند خود شیر بدهید و این فرصت را در اختیار او قرار دهید.

اگر درد دارید و وعده‌های کمی می‌توانید به فرزندتان شیر دهید، دریغ نکنید و حتی همان وعده‌های اندک را به نوزاد شیر بدهید چراکه وقفه در شیردهی، شیرتان را خشک می‌کند و فرزندتان برای همیشه از فواید شیر مادر محروم می‌ماند.

راحت‌ترین حالتی که می‌توانید به فرزند خود شیر دهید را انتخاب کنید و مراقب باشید که وزن نوزاد به شکم و محل بخیه فشار وارد نکند. از یک نفر بخواهید در نگهداری نوزاد، حداقل دو هفته اول را به شما کمک کند و شما وقت بیشتری برای استراحت کردن داشته باشید.

برای اطلاع درباره فوائد شیر مادر کلیک کنید.

2- تغذیه مادر پس از سزارین

تغذیه مادر در دوران بارداری باعث تقویت مادر برای انجام عمل سزارین می‌شود. بعد از عمل نیز این مسئله نقش حیاتی در بهبود حال او دارد، مادر پس از زایمان مسئول غذای خود و فرزندش می‌باشد و هر آنچه که می‌خورد بر شیردهی او تاثیر می‌گذارد. پس باید در رژیم غذایی مادر ویتامین، پروتئین و مایعات کافی و مقوی وجود داشته باشد تا پروتئین و کلسیم و سایر موادی که از طریق شیر دادن یا در طی عمل از دست داده، جبران شود.

برای جلوگیری از کم خونی و کمبود ویتامین، مصرف روزانه قرص آهن و یک قرص مولتی ویتامین تا سه ماه بعد از زایمان توصیه می‌شود. در زمان شیردهی از مصرف غذاهای نفاخ و حساسیت زا مثل گوجه فرنگی، کلم، پیاز، شکلات و ادویه جات اجتناب شود.

در این دوران مادر احساس تشنگی بیشتری می‌کند و روزانه باید ۸ تا ۱۲ لیوان آب مصرف کند، نوشیدن آب به برطرف کردن یبوست نیز کمک می‌کند. مصرف کمپوت میوه و سبزیجات پخته نیز نباید فراموش شود و باید در رژیم غذایی وجود داشته باشد.

برای آگاهی بیشتر در زمینه دوران بارداری کلیک کنید.

3- مصرف مسکن بعد از سزارین

در صورتی که بعد از عمل درد داشتید درخواست مسکن کنید زیرا هرچه بیشتر صبر کنید، درد شما طاقت فرساتر می‌شود. با تسکین درد، فرایند بهبودی و شیردهی بهتر صوت می‌گیرد، البته فراموش نکنید که دریافت مسکن بیش از حد نیز توصیه نمی‌شود.

4- فعالیت های بدنی بعد از سزارین

یکی از مفیدترین مراقبت های بعد از سزارین و زایمان طبیعی پیاده روی است. پیاده روی و راه رفتن باعث می‌شود تا از یبوست و نفخ جلوگیری شود و روند بهبودی شما سرعت بیشتری داشته باشد. استراحت کافی در این دوران ضروری است، سعی کنید زمانی که نوزاد شما خواب است خودتان هم استراحت کنید.

البته استراحت بیش از حد و بیشتر از ده ساعت ماندن در بستر نیز مضر است. از انجام کارهای سنگین پرهیز کنید تا مشکلی پیش نیاید.

برای شناخت بیشتر در زمینه زایمان طبیعی کلیک کنید.

5- ضد عفونی کردن پانسمان

بعد از مرخص شدن از بیمارستان اگر پانسمان‌هایتان ضد آب بود، استحمام کوتاه مدت و ایستاده اشکالی ندارد، اما اگر ضد آب نباشد جای بخیه تا سه روز نباید با آب تماس پیدا کند. بعد از سه روز جای بخیه را به آرامی شست‌وشو دهید (بدون لیف و صابون)، سپس اجازه دهید جای بخیه به آرامی خشک شود. برای جلوگیری از عفونت بهتر است هر روز حمام کنید، جای بخیه را دست کاری نکنید، به شکم تان فشار نیاورید و اجسام سنگین بلند نکنید و از شورت‌های گشاد استفاده کنید.

6- توجه به نکاتی در مورد نحوه نشستن از جمله مراقبت های بعد از سزارین

بسیار اهمیت دارد که در ساعات و روزهای اولیه پس از زایمان سزارین به طور ناگهانی از حالت خوابیده به نشسته تغییر حالت نداده و این کار را با آرامش و مراقبت کافی انجام دهید. به این منظور لازم است که ابتدا پاهایتان را در کنار هم جفت کنید. سپس با کمک گرفتن از یک تکیه گاه زانوهایتان را به سمت بالا کشیده و با چرخشی بسیار آرام در وضعیت نشسته قرار بگیرید. این کار به مراقبت از بخیه‌ها و جلوگیری از بروز خونریزی در این ناحیه کمک می‌کند.

7- آگاهی از علائم عفونت در ناحیه بخیه‌ها

بروز عفونت در ناحیه بخیه‌های شکم از جمله مهم‌ترین مشکلاتی است که پس از زایمان باید در مورد آن مراقب باشید. در صورتی که این ناحیه ملتهب شده، بیش از حد قرمز و دردناک است احتمال بروز عفونت وجود دارد. این شرایط می‌تواند با دچار شدن به تب خفیف تا شدید همراه باشد که به درجه عفونت بستگی دارد. در صورت مشاهده هر یک از این علائم هرچه زودتر به پزشک مراجعه کنید. عفونت‌های خفیف ممکن است تنها باشست و شو با آب و صابون و خشک نگه داشتن محل زخم بهبود یابند اما در موارد جدی‌تر مصرف داروهای آنتی بیوتیک برای رفع مشکل ضرورت می‌یابد.

8- خودداری از رژیم‌ها و محدودیت‌های غذایی سنگین

بدن مادر بعد از زایمان سزارین و به خصوص در دوران شیردهی انرژی بیشتری مصرف کرده و در نتیجه به کالری بیشتری نیز نیاز دارد. در این دوران برای کاهش وزن عجله نکنید و خود را با محدودیت‌های غذایی دشوار نیازارید. این کار می‌تواند روی سیستم عصبی شما نیز تأثیر بگذارد و به تحریک‌پذیری، زودرنجی و عصبی شدن بیش از حد بیانجامد.

9- مراقبت در زمینه برقراری رابطه جنسی

متخصصان توصیه می‌کنند که برای از سر گرفتن رابطه جنسی پس از عمل سزارین لازم است چیزی در حدود ۶ تا ۸ هفته صبر کنید تا بدنتان آمادگی لازم را  به دست بیاورد. در طول این مدت می توانید به کمک معاشقه و پیش نوازی نیازهای حنسی خود وهمسرتان را تامین نمایید.

برای آشنایی بیشتر در زمینه رابطه جنسی بعد از زایمان طبیعی کلیک کنید.

مراقبت های بعد از سزارین | کمک به مادر برای برقراری ارتباط با نوازد

زایمان سزارین معمولاً دوران بهبودی طولانی‌تری نسبت به زایمان طبیعی دارد. همین امر باعث می‌شود مادر در وضعیت دشوارتری قرار بگیرد و در ارتباط با نوزاد نیز سختی‌هایی را متحمل شود. از همین رو بسیار اهمیت دارد که در بیمارستان به مادر کمک کنند در ساعات اولیه پس از هوشیاری نوزاد را در آغوش بگیرد و تماس پوستی نزدیکی با کودک برقرار نماید.

همچنین در خانه نیز لازم است همسر و اطرافیان به مادر کمک کنند مدت زمان بیشتری فرزند خود را بغل کند و برای شیردهی به او زمان بگذارد. مادرانی که به دلیل شرایط دشوار جسمانی نمی‌توانند به اندازه کافی با فرزند خود در تعامل باشند معمولاً از نظر روحی نیز تحت فشار قرار می‌گیرند و اضطراب و افسردگی بیشتری را گزارش می‌کنند. این مسئله می‌تواند بر کودک نیز اثر گذاشته و رشد هیجانی او را نیز با مشکل مواجه سازد. اگر در برقراری ارتباط با کودک خود با مشکلات بسیاری روبه‌رو هستید و نمی‌توانید دوران پس از زایمان را به راحتی پشت سر بگذارید از یک روانشناس برای عبور از این برهه حساس و مهم زندگی خود کمک بگیرید.

دانستنی هایی درباره مراقبت های بعد از سزارین

  • از تماس با افرادی که بیماری مسری دارند اجتناب کنید. 
  • اگر شکم تان افتاده و یا اضافه وزن دارید، با یک پارچه نخی، شکم بند یا دست، شکم را بالا نگه دارید تا بر روی شکاف عمل فشار نیاید. محل بخیه را خشک نگه دارید. اگر محل بخیه دچار درد، قرمزی و ورم یا ترشح شد به پزشک خود اطلاع دهید.
  • خونریزی واژینال معمولا به سمت کم شدن می‌رود، اما اگر بیشتر شد باید به پزشک اطلاع دهید.
  • در این دوران ممکن است عفونت ادراری اتفاق بیفتد که علائم آن سوزش یا درد حین ادرار کردن و درد در ناحیه پهلو می‌باشد که نیاز به پیگیری فوری دارد و ممکن است بعد از عمل در اثر سونداژ مثانه اتفاق بیافتد.
  • تب بیشتراز ۳۸ درجه خطرناک است و ممکن است به دلیل عفونت ادراری، عفونت زخم، ترومبوفلبیت و... باشد.
  • اگر در دفع ادرار و اجابت مزاج مشکلی داشتید با پزشک معالج خود صحبت کنید.

برای آشنایی بیشتر با بهترین نوع زایمان کلیک کنید.

سؤالات متداول

- آیا مراقبت های بعد از سزارین در عمل‌های بدون بیهوشی که از بی‌حسی‌های نخاعی در آن‌ها استفاده می‌شود متفاوت است؟

خیر، در زایمان با بی‌حسی یا اپیدورال مادر هوشیاری خود را از دست نمی‌دهد و همین امر کار را برای مراقبین راحت‌تر می‌کند چراکه احتمال افت عملکرد هوشیاری و بروز مشکلاتی در علائم حیاتی پایین‌تر است. از جمله توصیه‌هایی که بیشتر برای مراقبت‌های پس از زایمان اپیدورال توصیه می‌شود این است که مادر سر خود را روی بالش قرار ندهد، به پشت و به صورت طاق باز بخوابد و تلاش کند سر را در ارتفاعی هم سطح با بدن قرار دهد.

برای دریافت مشاوره در زمینه مراقبت های بعد از سزارین می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران

برای تماس با متخصص کلیک کنید