مثلث کارپمن چیست و افراد چه نقشی در این مثلث دارند؟

مثلث کارپمن چیست و به ما چه می‌آموزد؟ شاید شما نیز تا به حال با افرادی برخورد کرده باشید که در روابطی مخرب و آزاردهنده گرفتار شده‌اند و با وجود مشکلات بسیاری که دارند هرگز نمی‌توانند خود را از این روابط خلاص کنند. این افراد معمولاً شکایت‌های زیادی از اوضاع و شرایط دارند و در هر رابطه‌ای وارد می‌شوند با آسیب‌ها و بدبیاری‌های مختلف روبه‌رو می‌شوند. مثلث کارپمن که توسط استیفن کارپمن ابداع شد با توضیح سبک رفتاری و نقشی که افراد در روابط خود بازی می‌کنند علت تداوم این روابط آزاردهنده را توضیح می‌دهد. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.

تماس با مشاور

 

مثلث کارپمن

مثلث کارپمن نقش افراد در روابط مخرب را به سه دسته کلی تقسیم می‌کند که شامل آزارگر، قربانی و ناجی است. طبق نظر استیفن کارپمن افراد به طور ناخودآگاه با درگیر شدن در این نقش‌ها خود را در یک چرخه معیوب گرفتار می‌کنند. افراد اغلب نسبت به آزارگر یا قربانی بودن هشیاری بیشتری دارند و بیشتر هم تلاش می‌کنند تا در این نقش گرفتار نشوند اما نیازهای عاطفی برآورده نشده و نداشتن برداشت درست از روابط عاطفی باعث می‌شود که بسیاری از افراد در تله‌ ناجی بودن گرفتار شوند.

برای مثال خیلی از افراد خود را درگیر روابط عاطفی می‌کنند که در آن فرد مقابل در نقش یک قربانی دائماً با مشکلات مختلفی دست و پنجه نرم می‌کند و این افراد در نقش یک فرشته نجات تلاش می‌کنند که برای فرد تسکین و آرامش ایجاد کنند. در حالی که نیازهای خودشان نادیده گرفته می‌شود و مجبورند در یک رابطه بیمارگون گرفتار شوند. در مثلث کارپمن فردی که یک روز نقش ناجی را ایفا می‌کرده ممکن است در موقعیت دیگر تبدیل به یک قربانی شده یا حتی به عنوان آزارگر رفتار کند.

تنها راه رهایی از این چرخه معیوب آگاهی از آن و جایگزین کردن رفتارهای مثبت با رفتارهای مخرب است. افرادی که دچار این نقش‌ها هستند اغلب سال‌های سال این‌گونه رفتار کرده‌اند و اکنون تغییر آن برایشان بسیار دشوار است. به همین خاطر توصیه می‌شود که برای درمان از جلسات مشاوره و رواندرمانی بهره بگیرید. ما در ادامه تلاش کرده‌ایم تا با توضیح هر یک از رأس‌های مثلث کارپمن به شناخت بیشتر آن‌ها کمک کنیم.

برای آگاهی بیشتر در زمینه ارتباط موفق کلیک کنید.

نقش قربانی در مثلث کارپمن

افرادی که نقش قربانی را ایفا می‌کنند همواره یک "منِ بیچاره" را همراه خود دارند که نیاز به دلسوزی دارد. این افراد همواره با ضعف‌ها، ناتوانی‌ها و ناامیدی‌های بسیاری روبه‌رو هستند. قربانی‌ها اغلب هرگونه مسئولیت نسبت به بد بودن شرایط را انکار می‌کنند و خود را تسلیم اجبارهای بیرونی می‌دانند. به این ترتیب آن‌ها معتقدند که هیچگونه قدرتی برای تغییر شرایط ندارند و تلاش نمی‌کنند تا اوضاع را به نفع خود تغییر دهند.

افرادی که در جایگاه قربانی قرار دارند اغلب به دنبال یک ناجی برای خود می‌گردند. اگر فرد مقابل آن‌ها نتواند نقش یک ناجی را برای آن‌ها بازی کند متوجه خواهد شد که چگونه این فرد از جایگاه قربانی به یک آزارگر تغییر موضع خواهد داد! قربانی‌ها اغلب مشکلات جدی در مهارت‌های حل مسئله، تصمیم‌گیری و یافتن روش‌های سالم برای کسب لذت از زندگی دارند.

برای آشنایی بیشتر در زمینه روابط اجتماعی کلیک کنید.

نقش ناجی 

نقش ناجی در مثلث کارپمن به این مورد اشاره دارد که معمولا این افراد همواره شبیه یک فرشته نجات به دیگران پیشنهاد می‌دهند که به آن‌ها کمک کنند. این افراد بیش از حد تلاش می‌کنند تا به دیگران خدمت رسانی کنند و تا حد زیادی برای داشتن احساس خوب در مورد خود به دیگران نیاز دارند. ناجی‌ها اغلب با افرادی که در نقش قربانی هستند ارتباط برقرار می‌کنند. همچنین تلاش می‌کنند تا از طریق دادن احساس گناه به فرد مقابل، او را وابسته به خود نگه دارند. این افراد در صورتی که نتوانند به دیگری کمک کنند خود نیز به شدت به احساس گناه دچار می‌شوند. این افراد اغلب خشم‌های نهفته بسیاری دارند و درگیر احساس خستگی مفرط و کار بیش از حد می‌شوند.

نقش آزارگر در مثلث کارپمن

افرادی که در رابطه نقش یک آزارگر را ایفا می‌کنند دائماً قربانی خود را محکوم می‌کنند و معتقدند "همه چیز تقصیر توست". آن‌ها دائماً از فرد مقابل خود انتقاد می‌کنند و او را مورد سرزنش قرار می‌دهند. آزارگران اغلب محدودیت‌های سفت و سختی را برای رابطه تعیین می‌کنند و کنترل‌گری بالایی دارند. این افراد معمولاً خشم و عصبانیت بیشتری را در رابطه نشان می‌دهند و با سرزنش‌های مکرر خود فرد مقابل را در جایگاه یک قربانی نگه می‌دارند.   

برای اطلاعات بیشتر در زمینه مهارت های ارتباطی کلیک کنید.

 

سؤالات متداول

- آیا آگاهی از این چرخه به تنهایی می‌تواند به ما کمک کند تا از آن خارج شویم؟

آگاهی اولین قدم برای خارج شدن ازمثلث کارپمن است. برای آنکه بتوانید به طور کامل روابط ویرانگر را ترک کرده و به سمت زندگی سالم‌تری بروید لازم است تا بتوانید رفتارهای جایگزین رفتارهای قبلی را بیاموزید و آن‌ها را در زندگی خود تمرین کنید. به طور مثال به جای اینکه دائماً تلاش کنید تا همچون یک ناجی همه چیز را حل و فصل کنید و همه مشکلات را خودتان برطرف کنید، تلاش کنید تا همانند یک مربی در رابطه رفتار کنید و با همراهی خود به فرد مقابلتان کمک کنید تا بتواند از پس از حل مشکلات و سختی‌ها بربیاید.

برای دریافت مشاوره در زمینه مثلث کارپمن می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران

برای تماس با متخصص کلیک کنید