اختلال تیک | علل، درمان و انواع اختلال تیک

آیا تمامی حرکات ناگهانی و بی اختیار عضلات نوعی اختلال تیک محسوب می شوند؟ بسیاری از افراد در برخی از عضلات خاص به صورت بی اختیار حرکاتی را احساس می کنند. این حرکات ناگهانی و غیر ارادی با نام تیک شناخته می شوند. بیشتر تیک‌ها روی پلک ها و صورت هستند. اما این حرکات ناگهانی امکان دارد در هر جایی از بدن اتفاق بیافتد. در بیشتر مواقع تیک‌ها به صورت موقتی بروز پیدا کرده و نیازی به درمان نیست. اما اگر این حرکات غیر ارادی ناشی از اختلال‌تیک باشد، با تغییر سبک زندگی و درمان قابل کنترل است. علت اختلال‌تیک ممکن است تنها ناشی از یک ناراحتی و اضطراب باشد. در بین درمان های موجود، روان درمانی بیشترین اثربخشی را داشته است.

 

برای دریافت مشاوره در زمینه اختلال‌تیک می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

 

اختلال تیک

اختلال‌تیک هم به صورت حرکتی و هم صوتی بروز می کند. این حرکات یا اصوات سریع، ناگهانی، تکراری و ناموزون هستند.

 

انواع اختلال تیک

اختلالات‌تیک به سه دسته کلی اختلال توره، اختلال‌تیک حرکتی یا صوتی مداوم (مزمن)، اختلال‌تیک گذرا تقسیم می شود. نشانه های هر یک از اختلالات‌تیک شامل موارد زیر است.

اختلال توره 

در اختلال توره تیک‌های متعدد حرکتی وجود دارد و حداقل یک تیک صوتی که البته بروز هم زمان تیک حرکتی و صوتی الزامی ندارد و ممکن است جدا رخ بدهد.

دفعات بروز تیک در دوره اختلال کم و زیاد می شود ولی پس از بروز اولین تیک در فرد حداقل یک سال ادامه پیدا می کند.

سن شروع اختلال توره قبل از 18 سالگی است. برای اطلاع بیشتر درباره اختلال توره کلیک کنید.

اختلال تیک حرکتی یا صوتی مداوم (مزمن)

تیک‌هایی حرکتی یا صوتی که به صورت تکی یا متعدد هستند. هر دوی این تیک‌ها با هم بروز نخواهند کرد. دفعات بروز تیک در دوره اختلال کم و زیاد می شود ولی پس از بروز اولین‌تیک در فرد حداقل یک سال ادامه پیدا می کند.

سن شروع اختلال‌تیک مزمن قبل از 18 سالگی است.

اختلال تیک گذرا

تیک‌های حرکتی و یا صوتی که منفرد یا متعدد هستند.

پس از بروز اولین تیک کمتر از یک سال ادامه می یابد.

سن شروع قبل از 18 سالگی است.

یکی دیگر از اختلالات مشابه تیک‌ها اختلال حرکاات قالبی است که عموما از دوران کودکی آغاز می شوند. برای کسب اطلاع بیشتر درباره اختلال حرکات قالبی کلیک کنید.

 

شیوع و سیر اختلال تیک

تیک در دوران کودکی شایع تر است ولی در اکثر موارد گذراست. پسرها بیشتر از دختر ها به این اختلال مبتلا می شوند. تیک‌ها اکثرا بین 4 تا 6 سالگی شروع می شوند. اوج شدت علائم 10 تا 12 سالگی است که به تدریج با افزایش سن و در حین نوجوانی کاهش پیدا می کند. در درصد کمی از بزرگسالان‌تیک بوجود آمده از دوران کودکی به همان شدت است و معمولا علائم خفیف می شوند.با افزایش سن کودکان مبتلا به تدریج احساس فشار و اجبار قبل از بروزتیک می کنند.

این حس فشار پس از بروز علامت تیک فروکش می کند. در این موارد که تیک بدنبال احساس فشار می آید بیماران آن را کاملا غیر ارادی احساس نمی کنند و احساس می کنند که می توانند آن را کنترل کنند. گاها فرد مبتلا احساس می کند که تیک خود را باید به شیوه خاصی ادا کند و باید آنقد آن را تکرار نماید تا احساس کند تیک کاملا درست ادا شده است. بسیاری از کسانی که دچار انواع خفیف یا متوسط‌تیک هستند هیچ گونه مشکل یا ناراحتی خاص با عملکرد روزانه شان ندارند و حتی برخی از آنها ازتیک خود آگاهی ندارند.

 

عواملی که در شدت یا تخفیف تیک‌ها اثر می گذارد

1- شرایط اضطراب زا، هیجانات و خستگی باعث تشدید علائم می شود. برای اطلاع درباره اختلالات اضطرابی کلیک کنید.

2- اتفاقات هیجان انگیز و استرس زا مانند انجام آزمون، شرکت در کارهای هیجان انگیز سبب تشدید تیک‌ها می شود.

3- گاهی فرد مبتلا با مشاهده تیک یا شنیدن صدایی از شخص دیگری تیکی جدید در او شکل می گیرد که ممکن است دیگران به غلط آن را عمدی تلقی کنند.

4- عوارض دوران بارداری، سن بالای پدر، وزن پایین تر موقع تولد و سیگار کشیدن مادر هنگام بارداری می تواند شدت تیک را افزایش دهد.

5- موقعیت هایی که فرد در آن آرامش دارد و یا بر روی انجام کاری تمرکز کرده است شدت‌تیک و بروز آن کاهش می یابد.

6- تیک در موقعیت های استراحت در منزل، انجام کارها و تکالیف مدرسه یا شغلی و شب کم تر می شود.

7- خودداری کردن یا به تاخیر انداختن تیک می تواند باعث تشدید آن شود

8- تمرکز ذهنی بر روی‌تیک برای اینکه از وقوع آن جلوگیری کنید باعث تشدید آن در دراز مدت می شود.

9- سفت نگه داشتن تمام بدن موجب تشدیدتیک می شود.

 

درمان رفتاری تیک

شناسایی موقعیت هایی که تیک در آن ها رخ می دهد. فرد باید مواقعی که تیک در آن ها بروز می کند، احساسی که پیش از بروزتیک تجربه می کند، مواقعی که تیک کمتر بروز می کند و شدت و دفعاتی که در این حالات تیک اتفاق میافتد را یادداشت کند. به مرور زمان موقعیت های ایجاد کننده شناسایی می شوند.

رفتار جایگزین تیک، باید به گونه ای انتخاب شود که انجام رفتارتیک را سخت و یا غیرممکن کند. دریافت مشاوره کنترل استرس برای درمان ضروری است.

 

درمان دارویی

برای تیک‌های خفیف تا متوسط، کلونیدین و گوانفاسین و برای تیک‌های متوسط تا شدید، رسپریدون و یا هالوپریدول تجویز می‌شود. 

 

برای دریافت مشاوره در زمینه اختلال‌تیک می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی حامی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران
تماس تلفنی با برترین مشاورین ایران
تماس از سراسر ایران تماس از تهران