هنر زندگی مرکز مشاوره روانشناسی
اختلالات هذیانی |نشانه ها، انواع و درمان اختلالات هذیانی

اختلال هذیانی زیر دسته ای از اختلالات طیف اسکیزوفرنیا و سایر اختلالات روانپریشانه است. افرادی که مبتلا به اختلال هذیانی هستند معمولا عملکرد خوبی دارند مگر زمانی که قرار است درباره هذیان خاص خود صحبت کنند. هذیان به معنای باورهای تثبیت شده ای است که با وجود شواهد متضاد، قابل اصلاح و تغییر نیستند. گاهی ما با باورهایی که بسیار قوی هستند مواجهیم که با هذیان متفاوت است. گاهی عدم تمایز بین هذیان و باور اعتقادی منجر به دلخوری ها و اختلافات می شود. با آگاهی از وجه تمایزات می توانید فرد مبتلا را برای درمان پیش از آن که بیماری پیشروی کند ارجاع دهید.

 

برای دریافت مشاوره اختلال هذیانی می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

 

اختلال هذیانی

هذیان ها به دو دسته کلی هذیان های غریب و هذیان های غیر غریب تقسیم می شوند. هذیان های غریب به هذیان هایی اطلاق می شود که خیلی ناممکن است و به طور کلی با تجارب عادی زندگی جور در نمی آید. برای نمونه باور به اینکه نیرویی خارجی اعضا و جوارح داخلی فرد را با اعضا و جوارح شخص دیگری جایگزین کرده بدون اینکه زخم یا آثاری روی بدن بیمار بجا گذاشته باشد، از جمله هذیان غریب است. هذیان غیر غریب به هذیانی گفته می شود که علی رغم اینکه شواهد آن را نقض می کنند اما اتفاق افتادن آن ممکن است. برای نمونه فردی باور دارد که تحت تعقیب پلیس قرار گرفته است.

 

نشانه های اختلال هذیان

بر اساس راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی DSM-5 ملاک های تشخیصی زیر برای اختلال هذیان آمده است :

1- یک یا چند هذیان به مدت یک ماه وجود داشته باشد.

2- تشخیص اسکیزوفرنی کاملا رد شده باشد.

3- اگر هم توهمی وجود داشته باشد بارز و چشمگیر نیست و در ارتباط با موضوع هذیانی است که فرد به آن باور دارد.

4- صرف نظر از هذیان و و پیامد هایی که برای فرد دارد اما به صورت کلی در زمینه های مختلف زندگی فرد کارکردش مختل نشده است و حتی عجیب و غریب به نظر نمی رسد.

5- باید توجه داشت این علائم بر اثر مصرف دارو و یا یک بیماری طبی نباشد.

 

انواع اختلال هذیانی

هذیان اروتوماتیک (عشقی): دموضوع اصلی هذیان، باور بر این است که شخص دیگری عاشق اوست. معمولا شخص مورد نظر مقام بالاتری از فرد مبتلا دارد. برای مثال؛ خانمی باور دارد که خواننده مشهوری عاشق اوست و محتواهای آوازهایش به او برمی گردد.

هذیان خودبزرگ بینی: باور غالب بر فرد این است که او خیلی مهم است. اعتقاد به داشتن استعداد عظیمی که نهفته است و کشف نشده یا نوعی توانایی و اکتشاف بزرگ را شامل می شود. برای مثال امکان دارد مردی معتقد باشد که عیسی مسیح است و یا اینکه بزرگان و مشاهیر معاصر او در مسائل مهم از او مشورت می گیرند.

هذیان حسادت: در این نوع هذیان فرد معتقد است که معشوقه یا همسرش به او خیانت می کند. امکان دارد که حتی برنامه ای ترتیب دهد که همسر خود را به دام بیاندازند تا خیانت او را ثابت کنند.

هذیان گزند و آسیب: فرد باور دارد که علیه او توطئه ای در جریان است یا تحت تعقیب است و یا می خواهند او را مسموم کنند، سرش را کلاه بگذارند، مورد بدگویی قرار گرفته، آزارش می دهند یا برایش پاپوش دوخته اند.

هذیان جسمی: هذیان حول محور حواس و کارکرد بدن است. در این هذیان فرد نسبت به کارکرد بدنی خود دچار هذیان است و معتقد است بیماری جسمانی دارد. زیربنای این بیماری جسمانی صرفا داشتن اضطراب در این باره نیست، بلکه به این موضوع باورد جدی دارد.

هذیان مختلط: وقتی که برخی از هذیان های بالا وجود دارد و هیچ کدام بر دیگری برتری ندارد یعنی میزان اعتقاد فرد به هذیان ها به یک میزان است.

هذیان به همراه توهم (سایکوز) در اختلالاتی چون دلیریوم نیز قابل مشاهده است.

 

اختلال هذیان بر روابط میان فردی چه تاثیری دارد؟

افرادی که مبتلا به اختلال هذیانی هستند قادرند به شکل واقع بینانه ای راجع به عقاید غیرمنطقی دیگران نظر بدهند ولی در مورد خودشان قادر به پذیرش غیر واقعی بودن عقایدشان نیستند. بسیاری از این افراد به تدریج تحریک پذیر و کج خلق می شوند که معمولا ناشی از عقاید هذیانی شان و درگیری هایی که بر سر اثبات این هذیان ها به دیگران دارند است. خشم و رفتارهای خشن در انواع اروتوماتیک، حسادت و گزند و آسیب شایع است و گاها فرد درگیر یک سری از رفتارهای دادخواهی و ستیزه جویانه همچون ارسال نامه های متعدد برای اعتراض به حکومت می شود. اختلال گزند و آسیب شایع ترین نوع اختلال هذیانی است.

 

درمان های اختلال هذیانی

درمان های رایج برای اختلال هذیانی در درجه اول دارو درمانی ست. پس از آن با کمک علم روانشناسی درمان های روان درمانی به کمک بیمار می آیند و در تثبیت درمان و تلاش برای رسیدن به بینش واقع گرایانه مفیدند. روانشناسان از طریق یک سری از تکنیک های روان درمانی و شناختی رفتاری سعی در تغییر باورها و احساسات دردسرساز فرد دارند.

رویکردهای پویشی بدنبال اضطراب زیرین و تجربه احساسات سرکوب شده در فرد که خود را به صورت باورهای هذیانی نشان می دهد هستند. دارو درمانی خط مقدم درمان اختلالات شدید هذیانی است و تجویز آن از طریق روانپزشک صورت می گیرد. این ردیف درمان ها بسیار شبیه درمان اسکیزوفرنی است.

 

برای دریافت مشاوره اختلال هذیانی می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

مقالات مرتبط
دیدگاه ها
ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.