هنر زندگی مرکز مشاوره روانشناسی
نشانه های وسواس | با شناخت علائم وسواس خود به تشخیص برسید

علائم و نشانه های وسواس گاه به قدری شدید هستند که به راحتی قابل تشخیص هستند، اما در نهایت برای درمان و تشخیص وسواس باید به یک روانشناس مراجعه کرد. اختلال وسواس فکری-عملی، یک اختلال اضطرابی مزمن است که با اشتغال ذهنی افراطی درمورد جزئیات موضوعی و کمال طلبی همراه است، تا حدی که منجر به از دست دادن انعطاف پذیری و کارکرد اجتماعی می شود. در اختلال وسواس فکری عملی افکار وسواس‌ گونه و اضطراب آور با وسواس‌های عملی همراه می‌شود. وسواس‌های عملی، کارهای وسواس‌گونه هستند که فرد برای کاهش وسواس‌های فکری خود انجام می‌دهد. فکرها و رفتارهای وسواس به صورت غیر ارادی وارد ذهن فرد می شوند. برای درمان وسواس فکری-عملی از دارو درمانی و رفتار درمانی استفاده می شود.

 

برای مشاوره در زمینه تشخیص وسواس و درمان وسواس تلفنی می‌توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

 

تشخیص نشانه های اصلی وسواس

علائم تشخیص وسواس

وسواس ها شامل افکار، تصاویر ذهنی و تکانه های ناخواسته، مزاحم و ناخوشایندی می باشد که ناخواسته وارد ذهن فرد می شود. اگر چه این افکار و تصاویر از نظر فرد بی معنی و غیرقابل باور می باشد، اما فرد نمی تواند در مقابل آن ها مقاومت کند و در صورت مقاومت دچار اضطراب و احساس ناخوشایندی می شود. در این حالت فرد برای این که اضطراب ناشی از افکار مزاحم خود را کم کند، رفتارهای اجباری انجام می دهد. این رفتارها انواع مختلفی دارند.

 

شایع ترین علائم و نشانه های وسواس

انواع وسواس

وسواس به شکل های مختلف می تواند بروز پیدا کند، اما شایع ترین انواع آن به شرح زیر می باشند:

_وسواس قرینگی و اجبار تکرار

_وسواس آلودگی و اجبار به شستشو

_وسواس شک و تردید و اجبار به چک کردن مکرر

_وسواس و اجبار صرفه جویی و ذخیره کردن

_وسواس های جنسی یا مذهبی و اجبارهای مربوط به آن (داشتن افکار و تکانه های واضح جنسی و یا وسواس هایی در مورد وضو گرفتن و نماز خواندن صحیح)

 

شیوع و همه گیرشناسی وسواس

مردان و زنان به یک اندازه ممکن است به اختلال وسواسیِ جبری مبتلا شوند. اما ابتلاء به این اختلال در مردان عمدتاً در سنین پایین‌تری نسبت به زنان روی می‌دهد.

وراثت عاملی برای وقوع وسواس است. به‌ طوری‌ که اگر کسی در خانواده دارای پدر و مادر وسواسی باشد، احتمال اینکه فرزند نیز به وسواس مبتلا بشود، وجود دارد.

 

دلایل بروز علائم و نشانه های وسواس

علت های زمینه ساز وسواس

از جمله مهمترین دلایل وسواس می توان به موارد زیر اشاره داشت :

دلایل فیزیولوژیکی: مانند کمبود سروتونین و وجود عفونت هایی در بدن

دلایل محیطی و روانی: مانند استرس زیاد در زندگی و عوامل شخصیتی

دلایل ژنتیکی: احتمال مبتلا شدن افرادی که سابقه خانوادگی وسواس دارند بسیار بیشتر است.

 

علائم و نشانه های اختصاصی وسواس

افکار وسواس گونه: اگر افکار مزاحم در ذهنتان دارید بیانگر این نیست که حتما مبتلا به وسواس هستید. افکار وسواس گونه افکاری هستند که باعث اضطراب بسیار زیاد در فرد می شوند. مثلا این که ممکن است همیشه دستانتان آلوده باشد و این فکر در شما احساسی ناخوشایند و اضطراب زیاد به وجود می آورد.

رفتار وسواس گونه: رفتاری که برای کم کردن اضطراب حاصل از افکار مزاحم انجام می شود. مثلا در دفعات زیاد و مداوم دستانتان را بشویید و در صورتی که از انجام این کار خودداری کنید دچار اضطراب می شوید.

کاهش کارکرد اجتماعی: افکار و رفتار وسواسی باعث کم شدن فعالیت اجتماعی و کیفیت زندگی می شوند.

از علائم جزئی تر رفتاری برای تشخیص وسواس می توان به اجتناب از انجام کار، تکرار و مداومت بر انجام عمل، شک و تردید، ترس، دقت و نظم افراطی، الزام و اجبار، لجاجت، احساس به بن بست رسیدن، جلب توجه دیگران با خودنمایی، دله دزدی، بیقراری، بهانه گرفتن، بدخوابی و بیخوابی، بی اشتهایی، داشتن احساس بی ارزشی و بی کفایتی، نداشتن اعتماد به نفس و کمال گرایی اشاره کرد.

 

برای تشخیص اختلالات وابسته به وسواس را بشناسید

از جمله اختلالات هم آیند با اختلال وسواس در افراد مختلف می توان به موارد زیر اشاره کرد :

اختلال بد ریخت انگاری بدن

بیماران مبتلا به اختلال بدریخت انگاری بدن، اشتغال ذهنی با نقص تخیلی در ظاهر و چهره خود دارند. در صورتی که شاید نقص مختصری در بدن وجود داشته باشد، نگرانی بیمار در مورد آن افراطی و عذاب آور است.

اختلال ذخیره سازی

مشخصه اختلال احتکار، جمع آوری چیزهایی است که به نظر می آید ارزش چندانی ندارند و فرد آن ها را دور نمی اندازد و باعث اِشغال شدید محل زندگی اش می شود.

وسواس کندن مو

وسواس کندن مو اختلال مزمنی است که مشخصه آن کندن مکرر مو تحت تاثیر استرس زیاد است و تقریبا باعث از دست دادن مو می شود؛ به صورتی که این کاهش مو ممکن است برای دیگران کاملا محسوس باشد.

اختلال کندن پوست

مشخصه وسواس پوست کنی، خراشیدن،کندن و زخم کردن پوست به صورت تکراری و اجباری است. این اختلال می تواند منجر به آسیب شدید بافتی و نیاز به انواع درمان های پوستی شود.

 

درمان بیماری و علائم وسواس

درمان بیماری وسواس

روش های متعددی برای درمان وسواس به وجود آمده که با متخصص با توجه به معیارهای متعدد بیمار را تحت درمان قرار می دهند. مشاوره وسواس به شما و درمانگر کمک می کند تا بهترین شیوۀ درمانی پیش گرفته شود. متداول ترین درمان های وسواس عبارتند از:

دارو درمانی: معمولا دارو هایی که در درمان اختلالات افسردگی یا سایر اختلالات روانی به کار می روند، در درمان وسواس فکری-عملی موثر هستند. اثرات اولیه دارو ها پس از چهار تا شیش هفته دیده می شود ولی برای کسب بالاترین نفع درمانی هشت تا شانزده هفته وقت لازم است.

در درمان از داروهای کلومی پرامین، ونلافاکسین، پیندولول و فنلزین استفاده می شود.

رفتار درمانی: درمان های رفتاری وسواس با استفاده از تکنیک هایی انجام می شود. حساسیت زدایی، ایستاندن فکر، غرقه سازی، انفجار درمانی و شرطی سازی بیزارگرانه از روش های رفتار درمانی وسواس می باشند (این درمان ها باید توسط پزشک متخصص انجام شود و در صورتی موثر هستند که بیمار علاقه مند به درمان و بهبود یافتن باشد و به خواسته خود مراجعه کرده باشد).

این درمان نسبت به درمان دارویی عوارضی نداشته و در بلند مدت اثر درمانی بهتری دارد.

جراحی: جراحی در افرادی که دچار اختلال وسواس خیلی شدید هستند و حداقل به مدت پنج سال تحت درمان های دارویی و درمان های رفتاری بوده اند، اما پاسخ مناسبی نگرفته اند، مورد استفاده قرار می گیرد. جراحی اثر درمانی سریعی دارد ولی تاثیر درمان آن در بلند مدت مشخص نشده است.

 

برای مشاوره در زمینه تشخیص وسواس و درمان وسواس تلفنی می‌توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

مقالات مرتبط
دیدگاه ها
ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
    • masiha
      masiha   1398/01/18 - 13:29:20

      سلام من از زمانی که یادم میاد نمی تونسم یه جای کثیف رو تحمل کنم. همیشه نگران تمیزی بودم. الان چند سالی میشه که انقدر تمیزکاری می کنم ک وقت برام نمیمونه. دکتر رفتم تشخیص وسواس بهم داد. کلی دارو تا الان خوردم ولی فقط یه مدت تاثیر داره. الان انقد شدید شده وسواسم که نمیتونم از خونه بیرون برم. توروخدا بهم کمک کنید. برای درمان وسواس ام باید چیکار کنم؟

      • mahita
        mahita   1398/01/21 - 11:13:20

        سلام درمان وسواس تنها با دارو درمانی امکان پذیر نمی باشد. همانطور که خودتان تا به حال تجربه کردید، با دارو برای یک مدت محدودی اوضاع خوب است. بهترین درمان وسواس تلفیقی از دارو درمانی و روان درمانی است. در طی جلسات مشاوره روانشناسی شما با تکنیک هایی آشنا می شوید که به مرور زمان نیازتان به دارو نیز از بین می رود.