طرحواره معیارهای سختگیرانه

طرحواره معیارهای سختگیرانه چیست؟ تلاش برای رسیدن به خواسته ها و درخشیدن به خاطر سختکوشی و نائل آمدن به موفقیت بسیار خوب است و همه آرزو دارند که به خاطر موفقیت هایشان مورد احترام قرار بگیرند اما اگر میزان این تلاش و دغدغه برای انجام دادن کارها به کمالگرایی تبدیل شود و شخص درصد خطایی برای شکست در مسیر قائل نباشد طبیعی است و پای یک طرحواره روانی درمیان است. برای دریافت مشاوره تلفنی فردی کلیک کنید.

 

تماس با مشاور

طرحواره معیارهای سختگیرانه

طرحواره یا تله معیارهای سختگیرانه همانطور که از اسم آن مشخص است قرار گرفتن در تله کمالگرایی در انجام کارها است. طرحواره یا تله معیارهای سختگیرانه یکی دیگر از الگوهای رفتاری نادرست اموخته شده در دوران کودکی است که باعث می شود افراد دچار به آن از خودشان شخصیتی تلاشگر و بی عیب و نقص به نمایش بگذارند و باور دارند که برای رسیدن به خواسته های آرمانی خود باید مدام تلاش کنند و این معیارها در ذهن آنها نهادینه شده است. لذا در مسیر رسیدن به هدف خود به شکلی افراطی تلاش می کنند چون در ذهن ها پشت فعالیت ها یک باید مسلم وجود دارد.

تلاش ایشان نه بخاطر جلب توجه بلکه به دلیل کمالگرایی در شخصیت آنها است. حتی بدون توجه و تمرکز دیگران آنها کار خودشان را انجام می دهند.

 

نشانه های طرحواره معیارهای سختگیرانه

این طرحواره نیز با توجه به نوع الگوهای رفتاری یادگرفته شده نشانه هایی دارد که افراد دچار به آن در تعاملات اجتماعی روزمره در رفتار خود بروز می دهند. اگر شما نیز دچار این تله روانی باشید این علائم را دارید. برخی از این نشانه ها عبارتند از

  • همیشه و در همه حال برای رسیدن به مقاصد خود در تلاش هستید و آرامش و آسایشی ندارید
  • در حالی که هرچه نیاز دارید در اختیارتان هست اما از آنها لذت نمی برید
  • بعد از اینکه کارها را به اتمام می رسانید علی رغم موفقیتی که حاصل شده همچنان از نتیجه راضی نیستید و فکر می کنید می توانست بهتر باشد
  • مدام در رقابت با دیگران هستید و درگیر چشم و هم چشمی و زندگی آرامی ندارید. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه برتری طلبی یا شخصیت برتری طلب کلیک کنید.
  • ممکن است با کسانی ارتباط برقرار کنید که دقیقا شبیه خودتان باشند همین قدر وسواسی و کمالگرا
  • مدام حس می کنید تحت فشار هستید و این فشارها تمامی ندارد چون سعی می کنید همه چیز بی نقص باشد بنابراین مجبور هسید بخاطر آن بسیار تلاش کنید و خود را آزار بدهید
  • در پس همه کارهایی که انجام می دهید مضطرب هستید که مبادا شکست بخورید و درصورت شکست خوردن به زانو درمی آیید.
طرحواره معیارهای سختگیرانه

برخی دیگر از نشانه ها

  • تحمل شکست برای شما بسیار سخت و افول از معیارهای ذهنی تان است
  • از احساسات شایع شما این است که به افراط از دیگران عیب جویی می کنید و توقع دارید دیگران نیز به اندازه شما نسبت به انجام امور و وظایفشان حساسیت به خرج بدهند و معیارهای خود را بر آنها تحمیل می کنید.
  • حس می کنید زمان به سرعت می گذرد و وقت کافی برای همه کارها ندارید و این باعث می شود شما سرخورده و افسرده شوید.
  • با این الگوی رفتاری غلط نه فقط خودتان بلکه دیگرانی که با شما زندگی می کنند نیز آسیب می بینند و آسایش ندارند زیرا شما آنها را نیز تحت فشار می گذارید و نسبت به کارهایی که نمی توانند انجام دهند احساسات ناخوشایند پیدا می کنند. عصبی و تحریک پذیر می شوند.

 

ریشه های شکل گیری طرحواره معیارهای سختگیرانه

هر تله ای که بزرگسالی گرفتار آن است در کودکی به او تحمیل شده به این معنا که کودک به وسیله محیط زیستی و رفتار خاص والدین با خود دچار مشکلات رفتاری شده و الگوی نادرست رفتاری والدین او راگرفتار تله ها و طرحواره های روانی می کند. برخی دلایل شکل گیری طرحواره معیارهای سختگیرانه عبارتند از: برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه طرحواره درمانی یانگ کلیک کنید.

1-والدین سختگیر و عشق شرطی آنها

عبارت والدین سختگیر درمورد والدینی بیان می شود که به معنای واقعی کلمه بسیار سختگیر هستند. این والدین با فرزندان خود بسیار سختگیرانه رفتار می کنند. توقعات بالا داشته و قوانین غیرقابل انعطافی در تربیت کودک به کار می برند. سطح انتظار بالای والدین از کودکان افرادی کمالگرا و سختگ کوش می سازد که هر چه تلاش می کنند فکر می کنند هنوز به نتیجه قابل قبولی نرسیده اند. درواقع والدین با این نوع رفتار خود فرزندان را وسواسی بار می آورند که از تلاش خود به هیچ وجه راضی نمی شوند.

زمانی که والدین فرزندان خود را به شکل شرطی دوست دارند و سرسختانه با فرزند خود رفتار می کنند. عشق خود را به شرط خوب بودن و کامل بودن کودک نثار او می کنند از کودک خود انسانی با طرحواره معیارهای سختگیرانه می سازند. جملات تو را دوست ندارم اگر این کار را انجام ندهی. به تو محبت می کنم به شرطی که چنین کنی باعث می شود کودک نیز با خودش همینکار را در بزرگسالی انجام دهد و به شرط اینکه کارهایش را به بهترین شکل انجام دهد از خودش راضی خواهد بود ولاغیر. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه والدین سمی کلیک کنید.

2-جبران افراطی یک طرحواره دیگر و انتقاد مداوم والدین

گاهی فرد برای این که از یک تله روانی دیگر بگریزد مثلا وقتی دچار محرومیت هیجانی است، طرحواره طرد و رها شدگی دارد یا حس بی ارزشی می کند متوسل به تله معیارهای سختگیرانه می شود تا از آن تله ها فرار کند. اما تلاش برای پنهان کردن تله های محرومیت هیجانی و پوشش آنها با یک تله دیگر شرایط را برای فرد سخت تر می کند. پیامدهای این طرحواره در کنار مشکلات قبلی فشار مضاعفی است که توانایی فرد و آرامش او را کاهش می دهد.

اگر از والدینی هستید که مدام بخاطر کارهای فرزند خود او را مورد نقد قرار می دهید مسیر الگوی رفتاری نادرست را برای فرزند خود هموار می کنید. کودکانی که مورد نقد و سرزنش والدین هستند تلاش می کنند تا برای جلب توجه خانواده کارها را بیش از توان فعلی خود درست انجام دهند و برای همه چیز به شکل وسواسی و بیش از اندازه انرژی بگذارند نتیجه این رفتار گرفتار شدن در دام طرحواره معیارهای سختگیرانه است. سختگیری شما والدین کودک را از پا در خواهد آورد. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه والدین کنترل گر کلیک کنید.

 

خطر طرحواره معیار سختگیرانه در رابطه عاطفی

فردی که تله معیارسختگیرانه دارد در برقراری رابطه عاطفی دچار مشکلات زیادی می شود ضمن این که می تواند مخاطب خود را نیز مورد آزار قرار داده و تحت فشار بگذارد. از جمله این مشکلات می تواند موارد زیر باشد.

  • اگر این تله را دارید در ارتباط با دیگری کسی را انتخاب می کنید که از نظر اجتماعی جایگاه بالایی داشته باشد سطح اجتماعی خوبی داشته باشد، پولدار و صاحب قدرت باشد.
  • معمولا با این تله روانی جذب افرادی می شوید که بسیار ایده آل گرا و سختگیر هستند . ناخودآگاه کسانی را جذب می کنید که با طرز فکر و الگوی رفتاری شما همخوانی دارند.
  • اغلب کسی را دوست خواهید داشت که در کار و فعالیت غرق می شود. شاید در وهله اول برای شما جذاب باشد اما احتمالا وقت زیادی با شما نمی گذراند.
  • ممکن است رابطه شما با مخاطبتان برای دیگران دوست داشتی و معیار و الگوی خوبی به نظر بیایید اما این رابطه رضایت شما را جلب نمی کند.
  • وقتی دچار این تله باشید عاشق کسی می شوید که او نیز با عشق مشروط والدین بزرگ شده است و تقریبا شرایطی مشابه شما دارد. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه سبک های فرزند پروری کلیک کنید.
  • گاهی نیز ممکن است به خاطر الگوی سختگیرانه ای که باآن بزرگ شدید و از آن آسیب دیده اید به دنبال اشخاصی بروید که بسیار آسانگیر و شلخته باشند تا بتوانید به زغم خودتان از این طرحواره فاصله بگیرید. یعنی این افراد توجه شما را جلب می کنند.
  • از دیگر معایب این تله که خود را در رابطه عاطفی نشان می دهد این است که ممکن است به دنبال کسی باشید که از شما از نظر اجتماعی جایگاه پایین تری داشته باشد تا شما نسبت به او حس کمال و برتری داشته باشید.

 

انواع طرحواره معیارهای سختگیرانه

تله معیار سختگیرانه با توجه به نشانه ها و علائمی که بروز می دهد و نتایج و پیامدهای که در زندگی هر فرد دارد به انواع مختلف تقسیم می شود که در ادامه با آنها آشنا می شوید.

1-وسواسی

در این نوع از تله یاد شده، شخص مدام سعی می کند را به بهترین شکل ممکن انجام دهید و نقصی در کارتان وجود نداشته باشد. از ویژگی بارز این افراد این است که به تک تک جزییات در هر کاری اهمیت می دهند و از انجام خطا و اشتباه در کار به شدت می ترسند و اگر دچار خطایی شوند دچار حس سرخوردگی می شوند. درواقع از خودشان توقع های دور از انتظاری دارند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه غلبه بر کمال گرایی کلیک کنید.

2-موفقیت محور

به افرادی که در این گروه جای می گیرند معتاد به کار نیزگفته می شود زیرا در شبانه روز بیش از حد طبیعی کار می کنند و تمام روزهای هفته را مشغول کار و فعالیت هستند. آنها در کار خود به نتایج بالا و موفقیت های چشمگیر فکر می کنند و برای بهترین بودن حتی از نیازهای دیگران نیز می گذرند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه اعتیاد به کار کلیک کنید.

3-جایگاه محور

تلاش دسته سوم بیشتر برای رسیدن به مدارج بالا، ثروت، مقام و زیبایی است و برای رسیدن به این اهداف به شکل افراطی تلاش می کنند. علت این کار بیشتر برای اثبات بی نقص بودنشان هست شاید به این دلیل که والدین آنها را مدام مورد نقد قرار داده اند و حس ناقص بودن به آنها داده اند. این افراد هر کاری که می کنند از آن لذت نمی برند وحس خوبی ندارند و اگر به معیارهای ذهنی خود نرسند یا دست به تنبیه خود می زنند یا بسیار ناراحت و مغموم و درگیر افکار منفی می شوند.

 

درمان تله معیار سختگیرانه

گرفتار شدن در ای تله مشکلات عدیده ای را برای شما به وجود می آورد از جمله اینکه نمی توانید به خیلی از خواسته های خود برسید چون همیشه درگیر کمال طلبی در کار و حرفه و وظایف خود هستید. از دیگر مضرات آن این است که هرگز از کاری که می کنید راضی نخواهید بود و همچنین دغدغه فکری زیادی برای انجام هر کاری دارید که باعث میشود روی آرامش را نبینید بنابراین اصلاح این الگوی رفتاری نادرست می تواند به تغییر سبک زندگی شما و ایجاد آرامشتان کمک کند. راهکارهای زیر می تواند به درمان این طرحواره کمک کند.
طرحواره معیارهای سختگیرانه

1-تهیه لیست از معیار های سختگیرانه خود و اصلاح باور ها

با تهیه کردن یک لیست از معیارهای سختگیرانه خود به آنها نگاه کنید و ببینید کدام یک از انها غیرمعقول و غیرمنطقی است و سعی کنید آن ها را تعدیل کنید. لیست شما ممکن است شامل مواردی مانند قدرت، قهرمانی، شهرت یا زیبایی یا هرچیز دیگری باشد که بستگی به نوعی از طرحواره معیارهای سختگیرانه ای باشد که به آن دچار هستید. در هر حال هر معیاری که منطقی نیست و شما از آن درحال آسیب دیدن هستید می تواند تعدیل شده یا حذف شود تا شما بهتر زندگی کنید و کمتر تحت فشار و استرس قرار بگیرید. برای دریافت مشاوره کنترل استرس و اضطراب کلیک کنید.

اگر درگیر این تله هستید می دانید که در اثر این طرحواره در چرخه بایدها و نباید ها قرار دارید و مدام به خود می گویید اگر فلان کار را به این شکل انجام ندهم خوب نیستم و مواردی از این قبیل که باعث می شوند شما به کمال طلبی کشیده شوید. سعی کنید باور خود را با تغییر الگوهای ذهنی خود اصلاح کنید. به خود بگویید من خوب هستم کافی هستم حتی اگر نتوانم این کار را به هر قیمتی انجام دهم. من باید به تفریحاتم برسم و نباید در کارم غرق شوم. با دوست داشتن خود و تغییر نظام باورهای خود از دام تله معیارهای سختگیرانه رها شوید.

2-اصلاح رفتار و جستجوی منشا

به کارهایی که انجام می دهید فکر کنید. اگر دچار تله هستید حتما برای انجام کارهایتان زمان بسیاری می گذارید و از تفریح و زندگی خود می زنید تا بهترین خود را ارائه دهید. حالا برای رهایی از تله خود باید هراز گاهی عمدا کار خود را به تعویق بیندازید. از انجام برخی کارها خودداری کنید. حساسیت خود را نسبت به انجام به موقع برخی امور کاهش دهید. مسیر برعکس تله خود را پیش بگیرید تا زودتر بتوانید از تله فاصله بگیرید. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه کمال گرایی شغلی کلیک کنید.

یکی از بهترین کارها برای خلاص شدن از یک تله روانی پیدا کردن منشا شکل گیری آن تله است. به گذشته خود برگردید و به رفتار والدین تان فکر کنید. ببنید در برخورد آنها با شما الگوی رفتاری وجود داشته که شما را به سمت این تله سوق داده و زمانی که جواب خود را پیدا کردید بهتر می توانید گام های بعدی را برای بهبود اوضاع بردارید زیرا باور می کنید که راهتان اشتباه است و باورهای شما را تله های کودکی شکل داده.

 

سخن اخر

هر از گاهی به الگوهای رفتاری خود نگاهی بیندازید. الگوهایی که بر اساس آنها با دیگران تعامل دارید و روابط خود را شکل می دهید یا به فعالیت های اجتماعی می پردازید و اگر فکر می کنید که این الگوها شما را در زندگی و روابطتان دچار مشکلاتی می کنند سعی کنید با فکر کردن به نحوه شکل گیری آنها ، پیدا کردن ریشه آنها و اندیشیدن به نحوه رفتار والدینتان برای اصلاح آنها قدم بردارید. برای دریافت اطلاعات بیشتر از خدمات مشاوره روانشناسی کلیک کنید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.

تماس با برترین مشاورین ایران