انواع مواد مخدر و لزوم شناخت هر کدام از آنها

اعتیاد به انواع مواد مخدر ازجمله معضلاتی است که بسیاری از خانواده‌ها و جوانان را دچار مشکلات و چالش‌های بسیار کرده‌ است. متأسفانه وسوسه مصرف مواد مخدر در میان تمام سنین و تمام قشرهای جامعه وجود دارد. تاثیرات منفی و مخرب اعتیاد به قدری زیاد است که نه تنها خود فرد و تمام ابعاد زندگی‌­اش بلکه خانواده و دوستان او را هم کاملا درگیر می­‌کند. لزوم آگاهی از این مواد و عوارض و پیامدهای آن در جهت پیشگیری از اعتیاد در خانواده‌ها مشخص می‌شود. در ادامه به شرح اطلاعاتی پرداخته‌ایم که می‌تواند جهت افزایش آگاهی و درمان اعتیاد مؤثر باشد.

برای دریافت مشاوره در زمینه مواد مخدر و انواع مواد مخدر می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

 

انواع مواد مخدر | مواد مخدر افیونی چیست؟

مواد مخدر یا مواد افیونی به طور کلی از گیاه خشاش یا شیره آن تولید می‌­شوند. تریاک و برخی از این مواد افیونی خاصیت ضد درد و تسکین دارند و گاها در علم پزشکی مورد استفاده قرار می‌گیرند؛ اما استفاده نادرست و افراطی از این مواد منجر به اعتیاد و عوارض جبران‌ناپذیر برای فرد می‌شود. مواد مخدر به انواع روش‌های تدخینی، خوراکی و تزریق مورد مصرف قرار می‌گیرد.

تقریبا تمام مواد مخدر وابستگی جسمانی و روانی ایجاد می‌کنند و ترک آن‌ها به تنهایی امکان پذیر نیست. پیشنهاد می‌کنیم مقاله انواع مواد اعتیاد آور را نیز مطالعه کنید. در ادامه به دسته‌بندی انواع مواد مخدر پرداخته‌ایم.

 

الف) مواد مخدر یا افیون­‌های طبیعی

انواع مواد مخدر | تریاک

منشاء تریاک گیاه خشخاش است. وقتی با تیغ کاسبرگ­‌های آن را برش می‌­دهند عصاره‌­ای از آن خارج می­‌شود. این عصاره را در هوای آزاد خشک می­‌کنند و در نتیجه تریاک به دست می‌آید. خشخاش به طور کلی گیاهی است متعلق به منطقه آسیای صغیر که حدود 2500 سال قبل در محدوده مدیترانه کشت می‌شده ­است.

تریاک در گذشته مصرف دارویی داشته و از آن برای تسکین دردها استفاده می‌کردند. به دنبال خاصیت شادی بخشی این ماده اعتیاد به آن و مشکلات جسمانی، روانی و اجتماعی بوجود آمد. تریاک یکی از قدیمی‌­ترین و رایج‌ترین مواد مخدر می­‌باشد.

برای مصرف تریاک هم می­ توان ان را خورد و هم دود کرد (اصطلاحا تدخین کردن). اما تزریق آن بسیار خطرناک است چراکه مواد نامحلول در آب زیادی دارد و امکان ایست قلبی را در افراد مصرف کننده به وجود می‌آورد. برای اطلاعات بیشتر بر روی مقاله تریاک کلیک کنید.

مورفین در دسته مواد مخدر است

بیش از 11% تریاک از مورفین تشکیل شده‌­است. درصورتی که این ماده طولانی و مداوم مصرف شود، اعتیاد آور است. اساسا عامل اصلی اختلالات و عوارض جانبی که به دنبال مصرف طولانی تریاک اتفاق می­‌افتد، مورفین موجود در آن است. این ماده با تاثیر بر دستگاه اعصاب مرکزی می‌تواند احساس درد را کاهش دهد و به شدت اعتیادآور است.

البته این ماده بیشتر از هر افیون دیگری استفاده دارویی دارد و توسط پزشکان تجویز می­‌شود. شکل دارویی آن در سه حالت خوراکی (قرص و کپسول)، تزریقی و شیاف وجود دارد و با اینکه این دارو جزء فهرست داروهای ضروری سازمان بهداشت جهانی است، اما بسیاری از کشورها حتی در سطح مصرف پزشکی نیز به دلیل ترس از اعتیاد آن را ممنوع اعلام کرده­‌اند.

 

ب) مواد مخدر یا افیون­‌های نیمه مصنوعی

انواع مواد مخدر | هروئین

هروئین از تقطیر مورفین به دست می‌آید که اصولا به شکل پودر سفید یا قهوه­‌ای روشن یا تیره وجود دارد. گاهی برای کاهش درد تجویز پزشکی می‌­شود اما غالب موارد مصرف آن تفریحی است. نام آن نیز از واژه یونانی هیرو به معنی قهرمان گرفته­ شده­‌است. استفاده غیرپزشکی از آن تأثیرات مخربی بر کلیه، کبد، قلب و عروق و مغز دارد.

شیوه مصرف آن به سه شکل است، دودکردن (تدخین)، استنشاق (بالاکشیدن با سوراخ بینی که معمولا پس از 10 تا 15 دقیقه پس از این شکل مصرف اثرگذاری شروع می­‌شود) و تزریق که به دو شکل عضلانی و تزریق داخل رگ انجام می­‌گردد.

سرعت اثرگذاری تزریق عضلانی 5 تا 8 دقیقه بعد است و درمورد تزریق درون رگ، 7 تا 8 ثانیه که به دلیل شدت و تاثیرگذاری سریع، شیوه بسیار شایعی بین مصرف‌­کنندگان است و عوارض بسیار شدیدی را نیز در بر دارد. برای اطلاعات بیشتر در زمینه علائم، عوارض و ترک مقاله هروئین را مطالعه کنید.

 

ج) مواد مخدر یا افیون­‌های مصنوعی

انواع مواد مخدر | متادون

متادون ماده شبه مخدر صنعتی است که در جهت کاهش علائم ترک هروئین و دیگر مواد مخدر به کار می­‌رود به این صورت که عوارض جسمی و روانی ناشی از ترک را کم می­‌کند، میل به مصرف مجدد را مهار یا کم می­‌کند و نئشگی ناشی از استعمال مواد مخدر را کاهش می­‌دهد و بنابراین بیشتر کاربرد آن پزشکی است.

متادون معمولا در ترک مواد مخدر مورد استفاده قرار می‌گیرد و با نظر پزشک و به عنوان جایگزینی برای مواد مخدر تجویز می‌شود. اما نکته‌ای که وجود دارد، متادون خود اعتیاد آور است و در صورت مصرف خودسرانه موجب وابستگی می‌شود.

فرآیند ترک آن نیز همانند اعتیادهای دیگر به مداخلات تخصصی نیاز دارد. برای اطلاع از بهترین ترک متادون کلیک کنید.

پتیدین جزئی از مواد مخدر

این ماده نیز یک داروی مخدر شبه تریاک است که برای درما‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ن‌ دردهای متوسط تا شدید تجویز می‌گردد. در گذشته از محبوب‌­ترین داروهای پزشکی برای کاهش درد محسوب می‌شده. شیوه مصرف آن نیز خوراکی، تزریق داخل رگ و تزریق عضلانی می‌­باشد. این مخدر به صورت آمپول عرضه می‌شود و مصرف پزشکی دارد. اما سو استفاده از آن عوارض و وابستگی ایجاد می‌کند. برای اطلاع از عوارض آن می‌توانید مقاله پتیدین را مطالعه کنید.

 

برخی دیگر از انواع مواد مخدر در اصلاح عام

همانطور که در ابتدای مقاله گفته شد، موادی که از خشخاش به دست می‌آیند در دسته مواد مخدر قرار می‌گیرند؛ اما در میان عموم مردم تمام مواد اعتیاد آور به عنوان مواد مخدر شناخته می‌شوند. در ادامه چند نمونه از مواد اعتیاد معروف به مواد مخدر را معرفی کرده‌ایم.

انواع مواد مخدر | حشیش

حشیش از رزین گیاه شاهدانه تولید می‌شود و به صورت تکه‌های جامد قهوه‌ای و یا مشکی وجود دارد. این ماده مخدر به همراه سیگار و یا سیگار برگ دود می‌شود. در روشی دیگر همراه  با غذا  و یا داخل چای مصرف می‌شود.

حشیش خاصیت ریلکس کنندگی دارد و حواس شنوایی و بینایی را افزایش می‌دهد. افراد مصرف کننده معمولا بعد از مصرف اشتهای زیادی پیدا کرده و مدام غذا می‌خورند که در اصطلاح به آن کَره خوری می‌گویند.

ماریجوانا

ماریجوانا یا ماده مخدر گل گیاهی است به شکل برگ و از گیاه شاهدانه به دست می‌آید. این نوع از ماده مخدر میان جوانان طرفداران زیادی دارد و تمزکز، حافظه و یادگیری را در آن‌ها به میزان زیادی کاهش می‌دهد. برای اطلاعات بیشتر مقاله ماریجوانا را مطالعه کنید.

انواع مواد مخدر | کوکائین

این نوع ماده مخدر از گیاه کوکا تولید می‌شود و از پختن آن به همراه جوش شیرین ماده مخدر دیگری به نام کراک تولید می‌کنند. کراک نیز بسیار اعتیاد آور بوده و وابستگی ایجاد می‌کند.

آمفتامین

آمفتامین یا شیشه داروی محرک شیشه است که موجب افزایش اعتماد به نفس، هیجان‌زدگی و افزایش هوشیاری می‌شود. این ماده در صورت  مصرف زیاد توهم بسیاری را برای فرد به وجود می‌آورد و اثرات آن  3، 4 ساعت بعد از مصرف آغاز می‌شود. در این زمینه مطالعه مقاله آمفتامین و متامفتامین می‌تواند مفید باشد.

 

انواع مواد مخدر | نشانه‌های اعتیاد کدام‌اند؟

علائم اعتیاد در فرد مبتلا به اعتیاد روز به روز بیشتر می­‌شود و دلیل آن پدیده­‌ی درخواست مغز از فرد در جهت افزایش میزان مصرف است چراکه به طور مثال اگر شما ابتدا با روزی 1 گرم تریاک شروع کرده باشید پس از مدتی مغز به آن عادت کرده و دیگر از آن لذت نمی­‌برد و تقاضای مصرف بیشتر برای لذت بردن را دارد.

از نشانه‌های اعتیاد به مواد مخدر می‌توان به مواردی همچون سرخ شدن چشم‌ها، نگاه‌های مات به مدت طولانی، عدم تعادل در حرکات، کم شدن توجه به نظافت، محل‌های متعدد تزریق سرنگ در بدن، بی قراری شدید و تغییرات ناگهانی خُلق اشاره کرد.

 

عوارض خاص اعتیاد به انواع مواد مخدر

تریاک: تب و لرز، بی­قراری، تحریک پذیری عصبی، افسردگی، بی­خوابی، تشنج، گرفتگی عضلانی، آبریزش بینی، سکسکه و عطسه، دل­پیچه و اسهال.

مورفین: خستگی، سرگیجه، تغییر اشتها، مشکلات تنفسی، افسردگی و اضطراب.

هروئین: تهوع یا استفراغ پس از اولین مصرف که به مرور از بین می‌­رود، بی­خوابی، زودانزالی و کاهش میل جنسی در مردان، عفونت دریچه قلب و شش­‌ها، آسیب کبدی و کلیوی، افسردگی، اختلالات شخصیتی، بی­‌نظمی در عادت ماهانه زنان، همچنین مصرف زیاد باعث اوردوز می­‌شود 

متادون: احتمال یبوست پس از اولین مصرف، توهم، چرب ­شدن کبد، خواب­ آلودگی، قطع عادت ماهانه در زنان، اختلال نعوظ و کاهش میل جنسی، کاهش فشار خون، تهوع و استفراغ، افزایش وزن، اختلال حافظه

پتیدین: تشنج و هذیان، سرگیجه، خوا­ب ­آلودگی، سردرد، تنگ ­شدن مردمک چشم و تپش قلب.

حشیش: احساس سردگمی، پارانوئید و بدگمانی، جنون، کاهش یادگیری و حافظه، اختلال در حرکت، افسردگی، اضطراب

ماریجوانا: خشکی دهان، افزایش اشتها، سرفه، عفونت مجاری تنفسی، برونشیت، آسیب به ریه‌ها، پارانوئید، افزایش فشار خون

کوکائین: مشکلات تنفسی، آسیب به ریه، سکته قلبی، تشنج، توهم، خشونت، کاهش شدید وزن

آمفتامین: اضطراب، افسردگی، خستگی، اختلال در بینایی، سرگیجه، آسیب به حافظه، خشکی دهان، احتمال مرگ ناگهانی، وحشت‌زدگی

 

عوارض روانی اجتماعی و عملکردی اعتیاد به انواع مواد مخدر

_بالا رفتن ناگهانی و بیش از حد مخارج فرد

_خلق نامتعادل، لحظه ای خندان و لحظه دیگر گریان

_ضعف عملکرد فردی حتی در سطح بهداشت شخصی

_انزوا و از بین رفتن روابط صمیمی

_تحریک پذیری عصبی

_زودرنجی

_افت تحصیلی

_دستشویی و حمام طولانی

_ابتدا احساس سرخوشی دارند و بعد احساس افسردگی

 

ترک اعتیاد به انواع مواد مخدر

ترک اعتیاد به مواد مخدر با انواع روش‌های اصولی و غیر اصولی صورت می‌گیرد. بسیاری از معتادان از روش سنتی (یابویی) استفاده می‌کنند. به این صورت که مصرف مواد مخدر را به یک‌باره کنار می‌گذارند. در این روش به دلیل بروز علائم ترک اعتیاد مانند نئشگی و بدن درد، فرد مصرف کننده به احتمال بسیار بالایی به سمت مصرف مواد باز می‌گردد.

در روشی دیگر فرد مواد مخدر را به تدریج و با کاهش میزان آن به صورت هفتگی ترک می‌کند. در این روش نیز احتمال بازگشت به مصرف بالاست. در کمپ‌های ترک اعتیاد از روش‌های سم زدایی و ترک با دارو استفاده می‌کنند.

نگرش‌های ناخوشایندی نسبت به کمپ‌های ترک اعتیاد وجود دارد که افراد را از مراجعه به آن‌ها باز می‌دارد. در این صورت استفاده از مشاوره ترک اعتیاد می‌تواند بهترین گزینه برای ترک و کاهش علائم آن باشد. مشاوره ترک اعتیاد با تجویز داروهای جایگزین و روش‌های روان درمانی شما را از وابستگی جسمانی و روانی رها می‌سازد.

همچنین جهت جلوگیری از بازگشت به مصرف مواد مخدر لازم است تا هفته‌ای چند بار به مراکز ترک اعتیاد مراجعه کنید. برای اطلاعات بیشتر بر روی مشاوره ترک اعتیاد کلیک کنید.

برای دریافت مشاوره در زمینه مواد مخدر و انواع مواد مخدر می توانید با مشاوران مرکز مشاوره روانشناسی هنر زندگی از طریق تلفن ثابت از کل کشور با شماره 9099075228 و از تهران با شماره 9092305265 تماس بگیرید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.
تماس با برترین مشاورین ایران
تماس تلفنی با برترین مشاورین ایران
تماس از سراسر ایران تماس از تهران