عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان و راه های جلوگیری از آن ها
عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان چیست؟ کودکان و نوجوانان به عنوان سرمایه های یک ملت از آسیب پذیرترین اقشار یک جامعه هستند، که تربیت و پرورش درست آن ها اهتمام و کوشش بخش های مختلف یک جامعه از خانواده گرفته تا اجتماع را می طلبد. چنان چه در مسیر رشد کودکان و نوجوانان اهمال و قصوری صورت بگیرد، سیستم تربیتی ناکارآمد باشد و شرایط بهزیستی کودک فراهم نباشد، این امکان وجود دارد، که کودکان به سمت بزهکاری روی بیاورند.  

تماس با مشاور

تعریف بزهکاری

بزهکاری کودکان با اختلال سلوک ارتباط دارد. بزهکاری از دیدگاه قانونی، ارتکاب اعمالی است که از طرف قانون برای آن ها مجازات تعیین شده است. تفاوت بزهکاری کودکان و نوجوانان در مقایسه با بزگسالان در این است که کودکان به این خاطر که زیر سن قانونی هستند مجازات نمی شوند و به کانون اصلاح و تربیت فرستاده می شوند. از دیدگاه روان شناسی، بزهکار در گروه افراد ناسازگار اجتماعی جای دارد و در نگاه حقوقی بزهکار کسی است، که به مخالفت با قوانین تعیین شده جامعه پرداخته و دست به اعمال خلاف قانون زده است. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه روانشناسی رفتار انسان ها کلیک کنید.  

علل و عوامل بزهکاری کودکان

بزهکاری و هنجارشکنی از سوی کودکان یا نوجوانان، پیش از این که از ذات بد سرچشمه بگیرد، حاصل عوامل آسیب زایی است، که از سوی جامعه فرد را تحت تاثیر قرار می دهد. کودکان آسیب پذیر ترین گروه یک جامعه هستند، که به دلیل ضعیف بودن، بیشترین آسیب را از شرایط ناکارآمد دریافت می کنند. از مهمترین دلایل بزهکاری کودکان عبارتند از: برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه بزهکاری نوجوانان کلیک کنید.  

1-خانواده ناسالم

خانواده به عنوان مهمترین و اولین کانونی که یک کودک به چشم می بیند و با آن بزرگ می شود. نقش موثری در نحوه ی بزرگ شدن کودکان و به وجود آمدن ناهنجاری های رفتاری کودکان دارد. ویژگی های خانواده ناسالم موارد زیر است.

1-رفتار بی ثبات والدین با فرزندان

در خانواده هایی که روش های تربیتی صحیح اعمال نمی شود و والدین در اثر عدم آگاهی نمی دانند، چطور در مقابل خواسته های فرزندان خود واکنش نشان دهند، محبت های افراطی به آن ها می کنند و هرچه نیاز دارند در اختیارشان می گذارند. زمینه های زورمداری را در بزرگسالی کودک فراهم می کنند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه سبک های فرزند پروری کلیک کنید.
همچنین در خانواده هایی که کودکان از محبت والدین محروم هستند، یا محبت را به شکل با ثبات دریافت نمی کنند، رفتار والدین با نوسان خلق همراه است. والدینی که با یکدیگر اختلاف دارند و با کودکان بدرفتاری می کنند، کودک احساس امنیت نمی کند و به مرور به سمت رفتارهای انحرافی و ناهنجار کشیده می شود. لازمه ی تربیت صحیح کودک، داشتن ثبات اخلاقی در رفتار با کودک، محبت کردن به او و فراهم کردن محیط امن خانوادگی است. نوجوانان بزهکار معمولا حاصل بزرگ شدن در خانواده های بی محبت و ناسازگار هستند.
عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان

2-فقدان سیستم باور و ارزش های اخلاقی

کودکان در خانواده با سیستم ارزش های اخلاقی آشنا می شوند و مفاهیم دوستی، صداقت، راستگویی و... را می شناسند. پایه های اخلاقی را خانواده برای کودک تعریف و ارزش گذاری می کند. زمانی که خانواده فاقد نظام ارزشی است و پای بند به اخلاقیات نیست، کودکان نیز چیزی نمی آموزند و سیستم باور غنی پیدا نمی کنند. بنابراین راحت تر در مسیر ناهنجاری قرار می گیرد و از انجام دادن کارهای غیراخلاقی و تعدی به حقوق دیگران ابایی ندارند. به راحتی دروغ می گویند و خلاف باورهای جامعه رفتار می کنند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه قوانین در خانه کلیک کنید.

3-عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان | تبعیض در خانواده

یک از بدترین و آسیب زننده ترین اعمالی که در هر سنی، به خصوص در خردسالی تاثیر بدی بر تربیت فرزندان می گذارد، فرق گذاشتن بین فرزندان است. تبعیض قائل شدن میان فرزندان و مقایسه آن ها با همدیگر یا سایر همسالان، باعث ایجاد حس حقارت و بی عدالتی در کودکان می شود. کودکانی که در خانواده طعم تبعیض و تحقیر را می چشند، از خانواده فاصله گرفته دور می شوند. ناامنی موجود در فضای خانواده باعث می شود، آن ها به غریبه ها گرایش پیدا کنند، با همسالان یا افراد بزرگتر بزهکار وقت بگذرانند، بیشتر در معرض آسیب های اجتماعی قرار بگیرند. و مستعد بزهکاری و انجام کارهای خلاق قانون باشند.

4-اختلافات خانوادگی

در خانواده هایی که ناسازگاری و اختلافات والدین زیاد است، کودکان رفتارهای پرخاشگری و ناسازگاری والدین را ناخودآگاه آموزش می بینند و به همین طریق نیز نسبت به محرک های محیطی پاسخ می دهند. خانواده اولین کانون آموزشی کودک است. بنابراین بیشترین تاثیر آموزشی را نیز بر کودک می گذارد. کودک از مشاجرات خانوادگی، درگیری های لفظی و بی نظمی در خانواده به بی ثباتی شخصیتی می رسد و ارزش های خانوادگی برای او تعریف نمی شود. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه اختلافات و مشکلات خانوادگی کلیک کنید.
زندگی در چنین شرایطی از او فردی پرخاشگر، ضد اجتماعی و ناسازگار می سازد. چنین فرزندانی در محیط آشفته ی خانواده آرامش روحی ندارند. نسبت به تحصیل بی انگیزه هستند و از نظر فرهنگی رشد چندانی نمی کنند. نتیجه ی رشد درفضای نابسامان خانوادگی، عصیانگری در سال های جوانی، مبتلا شدن به انواع اختلالات روانی و ارتکاب جرایم متعدد است.

5-عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان | طلاق

والدینی که از یکدیگر طلاق می گیرند و بدون تدبیر لازم، کودک را از محبت یکی از طرفین محروم می کنند. باعث می شوند، کودک زندگی را در محیطی ناامن و با نگرانی و ناامیدی تجربه کند. آسیب های طلاق و محرومیت فرزند از دیدن مادر یا پدر در دراز مدت باعث کاهش تحمل کودک و تحریک پذیری او شده به رفتارهای پرخاشگرانه روی می آورد. دیگر تمایلی به ماندن در خانه یا مدرسه نشان نمی دهد و خود را پای بند به قوانین نظام جامعه نمی داند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه خصوصیات بچه های طلاق کلیک کنید.
فرار از خانه یا مدرسه می تواند، بستری را فراهم کند تا در سایه ی همنشنین با افراد ناسالم. کودک به سمت بزهکاری کشیده شود.
برای کسب اطلاعات در مورد اختلال نافرمانی مقابله ای در کودکان کلیک کنید.  

2-مکان آموزشی

بعد از کانون خانواده، مدرسه و مکان تحصیل فرزندان، دومین عامل در پرورش فکری و روحی فرزندان یا هدایت آن ها به سمت بزهکاری است. در معاشرت و همزیستی با مربیانی که میان دانش آموزان تبعیض قائل می شوند یا به شیوه های سنتی کودکان را تنبیه می کنند، به تحقیر کودکان در جمع هم سالان مبادرت می کنند، عاملی است که باعث بی علاقگی کودک به درس و تحصیل شده و ریشه های هدایت کودک را به سمت قانون شکنی فراهم می کند.
در همین راستا مدارس دانش محور که به شخصیت کودکان ارزش می نهند و آن ها را مورد تکریم قرارمی دهند، از کودکان انسان های وارسته ای می سازند، که می توانند دستاوردهای بارارزشی برای جامعه به بار بیاورند.  

3-جامعه

سومین اجتماعی که بزگتر از جوامع قبلی است و مسئولیت به مراتب بزرگتری به لحاظ تامین نیازهای مختلف افراد دارد، جامعه است که با ویژگی های مختلف ناکارمد می تواند، در رشد کودکان ناسالم و هنجارشکن، نقش حیاتی داشته باشد. مولفه های یک اجتماع نامطلوب عبارتند از:

1-عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان | اقتصاد فاسد

بنابر نظریات عده ای از پژوهشگران، وجود اختلاف طبقاتی و توزیع ناعادلانه ثروت میان اقشار جامعه، فقر و عدم امکانات در دسترس گروه عمده ای از مردم، از عوامل بزهکاری در نوجوانان و انگیزه ی کشش آن ها به سمت شکستن قوانین برای رسیدن خواسته ها می باشد.
نقش اقتصاد ناکارآمد در گرایش به سمت بزهکاری انکارناپذیر است. زیرا در جامعه ای که افراد آن احساس می کنند، در حقشان بی عدالتی شده و ثروت یک جامعه در دست قشر محدودی است، بیکاری مانع از کسب درآمد می شود و صنعت وکسب و کار به میزان لازم وجود ندارد، تمایل اشخاص به سمت مسیرهای انحرافی حل مشکلات بیشتر می شود. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه روانشناسی کودک کلیک کنید.

2-رسانه های گروهی

نقش رسانه های گروهی به عنوان منابع اطلاع رسانی متنوع، نقشی کلیدی است. به این دلیل که با آموزش های متنوع در مسیر های متفاوت می تواند، طرز فکر یک ملت را به سمتی خاص هدایت کند و با نشان دادن ارزش های جامعه یا حرکت در خلاف آن، روی تربیت افراد مختلف جامعه، خاصه کودکان و نوجوانان تاثیر بگذارد. محتوای آموزشی که از رسانه ها در اختیار مردم قرار می گیرد، تاثیر جمعی بر نظام ارزش های مردم می گذارد. در جوامعی که اطلاعات آموزشی آن با فرهنگ غالب جامعه همخوانی ندارد، زمینه کج رفتاری و بزهکاری را برای کودکان و نوجوانان فراهم می آورد. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه روانشناسی نوجوان کلیک کنید.  

4-عوامل روان شناختی

از دیدگاه روان شناسان، بزهکاری اطفال به دلایل روان شناختی متنوعی شکل می گیرد، که برخی از آن ها عبارتند هستند از خلق و خوی پرخاشگرانه، نداشتن عزت نفس، اعتماد به نفس پایین و...  در واقع بزهکاری در میان کودکان و نوجوان با صفات شخصیتی آن ها مربتط است. به این معنا که هرچه یک کودک از صفات شخصیتی پایین برخوردار باشد و مورد صدمه روانی قرار گرفته باشد، احتمال وقوع بزه از سمت او بالاتر است.
روان شناسان در تحلیل بزهکاران نوجوان به این موضوع اشاره می کنند، که مطالعه ی تاریخچه ی زندگی این نوجوانان نشان می دهد، که اغلب آنان به این دلیل که مورد آزار واذیت قرار گرفته اند. در بزرگسالی با توجه به تیپ شخصی خود، به شکلی بزهکارانه، به آزارهای کودکی خود واکنش نشان می دهند. به عنوان مثال کودکان برونگرا در سن بالاتر سعی می کنند، با اعمال زور و انتقام گیری خود را آرام کنند.
میزان شدت واکنش در بزهکاران کودک و نوجوان نیز بستگی به مدت و میزان آزاری که متوجه آن ها بوده بازگشت داده می شود. یعنی هر اندازه یک کودک مورد صدمه و آزار و اذیت قرار بگیرد، احتمال این که مرتکب اعمال بزهکارانه باشد، بیشتر و نوع انتقام گیری آن ها قوی تر خواهد بود.  

5-عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان | مهاجرت

بر اساس نظر جرم شناسان، میزان بزهکاری در میان فرزندان خانواده هایی که مهاجرت های داخلی یا برون مرزی می کنند، بیشتر شده است. در مهاجرت با توجه به این که افراد تازه وارد بومی نیستند، احتمال این که در موقعیت های آسیب زا قرار بگیرند وجود دارد و مثلا با نقص هنجارهای جامعه ی میزبان ممکن است، با بازخوردهایی از سوی جامعه مواجه شوند، که آن ها را در وضعیت بدتری قرار دهد. و در اثر تعارض با فرهنگ یا قوانین مکان جدید، به ناچار به عنوان عناصر بزهکار شناخته شوند و در مسیر بزهکاری قرار بگیرند. برای دریافت مشاوره کودک کلیک کنید.  

6-دوستان و همسالان

از عوامل دیگر موثر در بزهکاری کودکان، دوستی آن ها با افرادی است، که معیارهای اخلاقی و ارزشی مناسبی ندارند. متاسفانه گرایش  به دوستی با همسالان در سنین نوجوانی بالا است و از طرفی نوجوانان سعی می کنند، از همسالان خود الگو بگیرند. تصور کنید نوجوان شما با شخص نامناسبی همنشین باشد و در مسیر همانند سازی، رفتارهای ضداجتماعی دوست خود را الگو قرار دهد، مسلما این معاشرت می تواند، برای تربیت فرزند شما مخرب باشد و او را به سمت رفتاهای غیراجتماعی سوق دهد.
در این میان اگر خانواده محیط نامنی را فراهم کند و کودک یا نوجوان بخواهد، کمبود های خانوادگی خود را با همسالان جبران کند، موضوع در نهایت به بزهکاری نوجوان ختم می شود. زیرا گروه همسالان در نوجوانی به شدت بر روی یکدیگر تاثیر می گذارند و نوجوانان چهارچوب شکن، بیشتر می توانند، دیگر نوجوانان را تحت تاثیر قراردهند و با خود همراه کنند. در این زمینه میتوانید از مشاوره تلفنی فردی نیز بهره مند شوید.  
عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان

درمان بزهکاری

برای درمان بزهکاری کودکان و نوجوانان روش های درمانی زیادی وجود دارد، که مهم ترین و کارآمدترین آن ها شامل موارد زیر می شود:

1-روان درمانی فردی

با توجه به این که کودکان و نوجوانان از بزهکارانی هستند، که اغلب تحت آزارهای روحی و صدمات روانی و کم توجهی به بزه کشیده می شوند، کار روان درمانی می تواند روی آن ها جواب گو باشد و به بازگشت آن ها به محیط سالم کمک کند. روان درمانگران در مواجه با بزهکاران کودک یا نوجوان می توانند، با صحبت کردن و انجام اقدامات حمایتی از نوجوانان، به بهبود سطح کیفی زندگی فردی و خانوادگی آن ها کمک کنند. که آن ها از افکار بزهکاری فاصله بگیرند. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه روان درمانی کلیک کنید.

2-خانواده درمانی

خانواده درمانی از بهترین روش های درمان بزهکاری کودک یا نوجوان است. در خانواده هایی که به علت غفلت از حال فرزندشان این اتفاق می افتد، صحبت با والدین و جلب توجه آنها به احوال فرزندشان می تواند، به بهبود اوضاع خانوادگی و افزایش توجه به کودک و نوجوان از طرف خانواده امیدوار بود. همکاری خانواده با روان درمانگر رکن اصلی در جلوگیری از بزهکاری نوجوان است.

3-عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان | اصلاح رفتار

با صحبت کردن و مشاوره دادن به کودکان و نوجوانان بزهکار و فراهم کردن محیط های سالم برای ایشان می توان، به اصلاح رفتار آنها اهتمام ورزید. کودکان و نوجوانان در اغلب موارد به این نیت که بزهی مرتکب بشوند، دست به کارهای خلاف قانون نمی زنند.
ممکن است عمل آنها واکنش پرخاشگرانه به آسیب هایی باشد، که تحمل کرده اند، یا به نیت جلب توجه و خودنمایی کاری انجام دهند. حتی گاهی آن ها از عواقب کاری که انجام می دهند، مطلع نیستند. بنابراین در صورتی که شرایط زمینه ای آسیب از بین برود و از آن ها حمایت شود، رفتارهای ناهنجار آن ها اصلاح می شود. برای دریافت اطلاعات بیشتر در زمینه پرخاشگری نوجوانان کلیک کنید.  

سخن آخر درمورد عوامل موثر در بزهکاری اطفال و نوجوانان

کودکان و نوجوانان، مستحق ترین قشر یک جامعه به دریافت رفتاری محبت آمیز، همراه با عدالت و انصاف هستند. به همان میزان آسیب پذیر هستند و در معرض خطر. بنابراین به عنوان والدین و مسئولین آن ها می بایست، در رشد آنها به جهات مختلف مخصوصا رشد عاطفی آن ها تلاش کنید. اگر شما هم در راستای این موضوع مسئله ای دارید، می توانید از مشاوران و روانشناسان در این مورد کمک بگیرید. برای کسب اطلاعات بیشتر از مشاوره روانشناسی کلیک کنید.

ثبت دیدگاه فقط برای اعضای سایت امکانپذیر است. لطفا ثبت نام کنید.

تماس با برترین مشاورین ایران